اپلیکیشن هوشمند

متن و ترجمه پارسی

نمایش متن سایز فونت

Herzlich willkommen zu Auf Deutsch gesagt, dem Podcast für fortgeschrittene Lerner der deutschen Sprache.

به «Auf Deutsch gesagt»، پادکست برای زبان‌آموزان پیشرفته زبان آلمانی، خوش آمدید.

Von und mit mir, Robin Meinert.

از و با من، رابین ماینرت.

Hallo, heute geht es um den Vergleich zwischen Süddeutsch und Norddeutsch.

سلام، امروز در مورد مقایسه بین آلمانی جنوبی و آلمانی شمالی صحبت می‌کنیم.

Als Interviewgast habe ich den Stefan, der Süddeutschland vertreten wird.

به عنوان مهمان مصاحبه، استفان را دارم که نماینده آلمان جنوبی خواهد بود.

Er kommt aus Baden-Württemberg.

او اهل بادن-وورتمبرگ است.

Und ich bin der norddeutsche Part, der hier aus Schleswig-Holstein kommt.

و من بخش آلمانی شمالی هستم که از شلسویگ-هولشتاین می‌آیم.

Wir werden jede Menge neue Begriffe dazulernen.

ما کلی اصطلاحات جدید یاد خواهیم گرفت.

Ich habe eine Menge gelernt.

من خیلی چیزها یاد گرفتم.

Und ich hoffe, das wird mit euch auch so sein.

و امیدوارم برای شما هم همینطور باشد.

Anschließend gehe ich nochmal durch die Begriffe und erkläre genau, was dahinter steckt.

سپس دوباره اصطلاحات را مرور می‌کنم و دقیقاً توضیح می‌دهم که پشت آنها چیست.

Norddeutsch, Süddeutsch, Hochdeutsch.

آلمانی شمالی، آلمانی جنوبی، آلمانی معیار.

Heute bekommt ihr die volle Packung ganz Deutschlands.

امروز شما بسته کامل تمام آلمان را دریافت می‌کنید.

Abgesehen von Ostdeutsch und Westdeutsch natürlich.

البته به جز آلمانی شرقی و آلمانی غربی.

Viel Spaß beim Interview.

از مصاحبه لذت ببرید.

Ab geht's.

بزن بریم.

Jetzt geht es los.

حالا شروع می‌شود.

Erstmal schönen guten Tag, Stefan.

اول از همه، روز بخیر، استفان.

Hallo Robin.

سلام رابین.

Oh, das hat gar nicht geflitzt.

اوه، این اصلاً خوب پیش نرفت.

Da geht es ja gleich gut los.

پس همین الان خوب شروع می‌شود.

Mann, da sieht man gleich den Unterschied zwischen Norden und Norden.

مرد، همین الان تفاوت بین شمال و شمال را می‌بینی.

Ich sage Prost.

من می‌گویم «پروست».

Was sagst du?

تو چی می‌گویی؟

Zum Wohle.

به سلامتی.

Zum Wohle.

به سلامتی.

Und X.

و ایکس.

Heute soll es um den Unterschied zwischen Norddeutschland und Süddeutschland gehen.

امروز قرار است در مورد تفاوت بین آلمان شمالی و آلمان جنوبی صحبت کنیم.

Ich komme ja hier aus Schleswig-Holstein.

من که اهل شلسویگ-هولشتاین هستم.

Und wo kommst du her?

و اهل کجایی؟

Also geboren und aufgewachsen in Reutlingen, das Tor zur Schwäbischen Alb.

خب، در رویتلینگن به دنیا آمدم و بزرگ شدم، دروازه آلب شوابن.

Ich arbeite seit zehn Jahren hier schon im wunderschönen Badener Land in Karlsruhe.

من ده سال است که اینجا در منطقه زیبای بادن در کارلسروهه کار می‌کنم.

Okay.

باشه.

Und du besuchst ja ab und zu den Norden.

و تو هر از گاهی به شمال سر می‌زنی.

Was sind Unterschiede zwischen Süd- und Norddeutschland?

تفاوت‌های بین آلمان جنوبی و شمالی چیست؟

Auf jeden Fall das Wetter.

قطعاً آب و هوا.

Das Wetter?

آب و هوا؟

Wieso?

چرا؟

Erklär mal.

توضیح بده.

Hier ist ein bisschen mehr Wind.

اینجا کمی باد بیشتری می‌وزد.

Okay.

باشه.

Ein bisschen mehr Wind, ein bisschen mehr Regen, ein bisschen flacher.

کمی باد بیشتر، کمی باران بیشتر، کمی هموارتر.

Oh, ein bisschen flacher.

اوه، کمی هموارتر.

Dort gibt es noch ein bisschen mehr Berge, so die Schwäbische Alb und der Schwarzwald.

آنجا کمی کوهستان بیشتری وجود دارد، مثل آلب شوابن و جنگل سیاه.

Das stimmt.

درست است.

Hier kann man nicht so gut Schlitten fahren im Winter.

اینجا نمی‌توان در زمستان به خوبی سورتمه سواری کرد.

Wo beginnt denn für dich Norddeutschland?

آلمان شمالی برای تو از کجا شروع می‌شود؟

Eigentlich hinter Frankfurt.

در واقع پشت فرانکفورت.

Also alles ab Frankfurt ist Mittel und dann ist schon der Norden.

یعنی هر چیزی از فرانکفورت به بعد میانه است و بعدش دیگر شمال است.

Aber da kommt nicht mehr viel.

اما دیگر زیاد ادامه پیدا نمی‌کند.

Ab Hamburg geht es dann wieder weiter.

از هامبورگ دوباره ادامه پیدا می‌کند.

So Hannover ist noch irgendwo.

هانوفر هم هنوز جایی هست.

Dann gibt es noch Köln links und der Osten rechts.

بعد کلن در سمت چپ و شرق در سمت راست است.

Okay.

باشه.

Ja, für uns beginnt eigentlich Süddeutschland auch so hinter Niedersachsen.

بله، برای ما آلمان جنوبی هم در واقع پشت نیدرزاکسن شروع می‌شود.

Und ja, dann gibt es...

و بله، بعدش هست...

Hinter der Wartekante.

پشت خط انتظار.

Genau, richtig.

دقیقاً، درست است.

Die Uhrzeit.

ساعت.

Wie sagst du die Uhrzeit?

چطور ساعت را می‌گویی؟

Wie spät haben wir es denn gerade?

الان ساعت چند است؟

Was halb neun oder zwanzig oder dreißig?

چی، هشت و نیم یا بیست یا سی؟

Ja, okay.

بله، باشه.

Das wäre noch gar nicht mal der Unterschied.

این حتی تفاوت هم نخواهد بود.

Wie würdest du denn viertel vor acht sagen?

چطور یک ربع به هشت را می‌گویی؟

Das ist eigentlich...

این در واقع...

Der Diet ist ja auch noch da, ihr Lieblingsding.

دایت هم هنوز هست، چیز مورد علاقه شما.

Ich weiß gerade nicht, aber ich mach es dir nachher noch.

الان نمی‌دانم، اما بعداً برایت انجامش می‌دهم.

Okay, okay.

باشه، باشه.

Und wir trinken hier jetzt gerade so ein bisschen Bier.

و ما الان اینجا کمی آبجو می‌نوشیم.

Das muss man ja sagen.

این را باید گفت.

Wenn man jetzt Bier zur Limonade gibt, was trinkt ihr da unten?

اگر الان آبجو را به لیموناد اضافه کنید، شما آن پایین چه می‌نوشید؟

Was, einen Radler?

چی، یک رادلر؟

Einen Radler, genau.

یک رادلر، دقیقاً.

Ihr habt das feine Alsterwasser.

شما آب آلستر خوب را دارید.

Wir haben das feine Alsterwasser, so sieht es aus.

ما آب آلستر خوب را داریم، اینطور است.

Kommt das ja aus Flankenese oder wo habt ihr das abgefüllt?

این از فلانکنسه می‌آید یا کجا آن را پر کرده‌اید؟

Ja, man weiß es nicht.

بله، آدم نمی‌داند.

Aber das ist auf jeden Fall ein großer Unterschied.

اما این قطعاً یک تفاوت بزرگ است.

Aber es ist immer bei euch süß, oder?

اما همیشه برای شما شیرین است، نه؟

Ja, also genau, immer mit Brause.

بله، دقیقاً، همیشه با نوشابه گازدار.

Ich würde sagen Brause.

من می‌گویم نوشابه گازدار.

Kennst du auch noch was, was wir noch machen mit Wasser?

آیا چیز دیگری هم می‌شناسی که ما با آب انجام می‌دهیم؟

Also die Schwaben müssen ersparen.

پس شواب‌ها باید صرفه‌جویی کنند.

Das ist immer ganz wichtig.

این همیشه خیلی مهم است.

Ja, dafür sind sie bekannt.

بله، آنها به خاطر آن معروف هستند.

Wir haben hier so Schorle-Sauer, sagt das was?

ما اینجا شوله-ساور داریم، چیزی می‌گوید؟

Ja, Sauer ist im Norden schlecht.

بله، ساور در شمال بد است.

Geht gar nicht.

اصلاً نمی‌شود.

Weiß-Süß?

سفید-شیرین؟

Weiß-Süß auch eher.

سفید-شیرین هم بیشتر.

Weiß-Süß.

سفید-شیرین.

Kennst du das überhaupt?

اصلاً این را می‌شناسی؟

Nee.

نه.

Im Lokal bist du ein Weiß-Süß?

در رستوران تو یک سفید-شیرین هستی؟

Nee, gibt's.

نه، هست.

Weißwein mit süßem Sprudel.

شراب سفید با نوشابه شیرین.

Das passt ja gar nicht zusammen.

این اصلاً با هم جور در نمی‌آید.

Du brauchst das super.

تو به آن عالی نیاز داری.

Ein schöner Trollinger rein, das läuft einfach.

یک ترولینگر خوب داخلش، به راحتی می‌رود.

So, jetzt noch kurz beim Essen.

خب، حالا کمی هم در مورد غذا.

Wir haben gesehen, kurz der Unterschied noch.

دیدیم، تفاوت را به طور خلاصه.

Schweinehals, was ist denn das?

گردن خوک، این دیگر چیست؟

Schweinehals.

گردن خوک.

Zum Essen.

برای خوردن.

Ist das Nackensteak?

آیا این استیک گردن است؟

Ja, das ist durchwachsen.

بله، این چرب و گوشتی است.

Also nicht das Nackensteak.

پس استیک گردن نیست.

Ich kenne mich zwar nicht genau aus.

من دقیقاً آشنا نیستم.

Bisschen durchwachsen, aber jedenfalls ein schönes Schweinehals kann man auch im Schwäbischen bestellen.

کمی چرب و گوشتی، اما به هر حال یک گردن خوک خوب را می‌توان در شوابن هم سفارش داد.

Okay.

باشه.

Jetzt waren wir gerade beim Trinken.

حالا تازه در مورد نوشیدن بودیم.

Wer trinkt denn mehr, die Norddeutschen oder die Süddeutschen?

چه کسی بیشتر می‌نوشد، آلمانی‌های شمالی یا آلمانی‌های جنوبی؟

Gibt's da Unterschiede oder?

آیا تفاوتی وجود دارد یا نه؟

Also ich würde schon, also ich als Norddeutscher würde immer sagen, in Süddeutschland wird mehr getrunken.

خب من، یعنی من به عنوان یک آلمانی شمالی همیشه می‌گویم که در جنوب آلمان بیشتر نوشیده می‌شود.

Ich habe doch Korn hier.

من که اینجا کورن دارم.

Ihr trinkt ja die ganze Zeit Korn.

شما که تمام مدت کورن می‌نوشید.

Ja, aber da kann man ja...

بله، اما آنجا می‌توان...

Ihr habt doch das Herren gedeckt.

شما که برای آقایان تدارک دیده‌اید.

Ihr habt doch die Reberbaden.

شما که ریبربادن دارید.

Ja, aber ich glaube wir trinken dann, wir trinken nicht so oft.

بله، اما فکر می‌کنم ما آن وقت می‌نوشیم، ما زیاد نمی‌نوشیم.

Aber wenn wir trinken, dann trinken wir viel.

اما وقتی می‌نوشیم، زیاد می‌نوشیم.

Ja gut, dann darfst du mich nicht als Maßstab nehmen.

بسیار خب، پس نباید من را معیار قرار دهی.

Nein.

نه.

Und wir reden ja auch über ganz, oder in diesem Fall jetzt ja nicht über ganz Süddeutschland.

و ما در مورد کل، یا در این مورد الان نه در مورد کل جنوب آلمان صحبت می‌کنیم.

Also die Schwaben trinken am liebsten, wenn es nichts kostet.

پس شواب‌ها بیشتر دوست دارند وقتی چیزی مجانی باشد بنوشند.

Ja.

بله.

Das ist immer das Beste.

این همیشه بهترین است.

Und ich denke mal die Bayern, das ist ja auch nochmal ein eigenes Gebiet.

و فکر می‌کنم باواریایی‌ها، آن هم یک منطقه جداگانه است.

Und da können wir uns glaube ich darauf einigen, dass die etwas mehr trinken.

و فکر می‌کنم می‌توانیم بر سر این توافق کنیم که آنها کمی بیشتر می‌نوشند.

Genau.

دقیقاً.

So jetzt noch zu deiner Frage.

خب حالا به سوال تو برگردیم.

19 auf 45 ist natürlich bei uns dreiviertel 8.

۱۹ بر ۴۵ البته برای ما هفت و چهل و پنج دقیقه است.

Dreiviertel 8, ok.

هفت و چهل و پنج دقیقه، اوکی.

Ja.

بله.

Also wir haben bald dreiviertel 9 hier, aber es sind erst 5 Minuten vergangen.

پس ما اینجا تقریباً هشت و چهل و پنج دقیقه داریم، اما فقط ۵ دقیقه گذشته است.

Können wir dann nochmal aufrufen in 10 Minuten.

می‌توانیم ۱۰ دقیقه دیگر دوباره تماس بگیریم.

Ok, wunderbar.

اوکی، عالی.

Dann haben wir noch über das Essen gesprochen.

بعد ما هنوز در مورد غذا صحبت کردیم.

Was ist denn so typisch süddeutsches Essen?

خب غذای معمولی جنوب آلمان چیست؟

Ja es ist ein bisschen schwieriger.

بله، کمی دشوارتر است.

Es gibt natürlich Bayerisch drüben, aber wir bleiben natürlich im schönen Schwabenland.

البته در آنجا بایرن هم هست، اما ما البته در منطقه زیبای شوابن می‌مانیم.

Und das wichtigste ist natürlich erstmal Spätzle.

و البته مهمترین چیز اول از همه اشپتزله است.

Leibgericht, Spätzle mit Sauce, Linsen mit Spätzle, ein Traum.

غذای مورد علاقه، اشپتزله با سس، عدس با اشپتزله، یک رویا.

Was sind denn Spätzle?

اشپتزله چیست؟

Das sind eigentlich eher so ein bisschen Nudeln, dicker, aber die müssen natürlich

اینها در واقع کمی شبیه نودل هستند، ضخیم‌تر، اما البته باید

handgeschabt sein, von der Oma oder von der Mama.

با دست تراشیده شده باشند، توسط مادربزرگ یا مادر.

Und ganz wichtig, in den Teig ein bisschen sprudeln.

و خیلی مهم، کمی در خمیر حباب ایجاد شود.

Das muss aufgehen.

باید پف کند.

Ok, ok.

اوکی، اوکی.

Und ein schöner Zwiebelrostbraten.

و یک کباب پیازدار خوشمزه.

Und was ist so typisch norddeutsch für dich?

و چه چیزی برای تو به طور معمول آلمانی شمالی است؟

Welches Gericht wäre typisch norddeutsch?

کدام غذا به طور معمول آلمانی شمالی خواهد بود؟

Auf jeden Fall Grünkohl, oder?

قطعاً کلم پیچ، نه؟

Und Fisch, oder?

و ماهی، نه؟

Grünkohl, Fisch, Dinkel, oder wie heißt das?

کلم پیچ، ماهی، گندم سیاه، یا اسمش چیست؟

Pinkel?

پینکل؟

Pinkel?

پینکل؟

Ne, feiner Pinkel ist was anderes.

نه، "فاینر پینکل" چیز دیگری است.

Das ist die Wurst da bei euch drin.

آن سوسیس است که آنجا در غذای شماست.

Oh Gott, oh Gott.

اوه خدای من، اوه خدای من.

Muss ich das jetzt wissen?

آیا باید این را الان بدانم؟

Ich weiß es nicht.

نمی‌دانم.

Auf jeden Fall Hamburger Pannfisch ist klar.

در هر صورت، "هامبورگر پانفیش" مشخص است.

Was ist denn das?

آن چیست؟

Ja, das ist ein spezieller Fisch, der in der Pfanne gemacht wird.

بله، این یک ماهی خاص است که در تابه درست می‌شود.

Und ich bin kein Koch, aber da müsste man mal den Herrn Melzer fragen.

و من آشپز نیستم، اما باید از آقای ملتزر پرسید.

Der wüsste das bestimmt gut zu erklären.

او قطعاً می‌دانست که چگونه آن را خوب توضیح دهد.

Dann habe ich gelesen, die Süddeutschen führen in Wirtschaft, Wissenschaft und Bildung.

سپس خواندم که آلمانی‌های جنوبی در اقتصاد، علم و آموزش پیشرو هستند.

Wie kannst du das erklären?

چطور می‌توانی این را توضیح دهی؟

Oder stimmt das überhaupt?

یا اصلاً این درست است؟

Glaubst du das?

باور می‌کنی؟

Nur, da fehlt irgendwelche Sachen noch.

فقط، هنوز چیزهایی کم است.

Ja, Wirtschaft.

بله، اقتصاد.

Ihr habt da unten schon ein bisschen mehr, ich sage mal größere Firmen hier im Norden.

شما در آنجا کمی بیشتر، مثلاً شرکت‌های بزرگتری نسبت به اینجا در شمال دارید.

Gut, in Hamburg gibt es viel, aber ringsum sind eher weniger große namenhafte Unternehmen.

خب، در هامبورگ زیاد هست، اما در اطراف شرکت‌های بزرگ و معروفی کمتری وجود دارد.

Wen habt ihr so in Baden-Württemberg?

در بادن-وورتمبرگ چه کسانی را دارید؟

Ich glaube, wir haben einfach die Tüftler, oder?

فکر می‌کنم ما فقط مخترعان را داریم، اینطور نیست؟

Das ist so ein bisschen unser Ding.

این تا حدودی کار ماست.

Also ein bisschen scharfe Schafe natürlich, aber auch viel Tüftler.

یعنی البته کمی افراد باهوش، اما مخترعان زیادی هم داریم.

Und das ist eigentlich der Mittelstand, der uns sozusagen den Hinterrättert.

و این در واقع طبقه متوسط است که به نوعی از ما حمایت می‌کند.

Also gar nicht nur Daimler und Bosch, das sind die großen Sachen.

یعنی نه فقط دایملر و بوش، اینها چیزهای بزرگ هستند.

Aber ich denke, der ganze Mittelstand ist da einfach unser Rückgrat und auch viele Jobs.

اما فکر می‌کنم کل طبقه متوسط به سادگی ستون فقرات ما و همچنین بسیاری از مشاغل است.

Sehr, sehr gute Firmen.

شرکت‌های بسیار، بسیار خوب.

Gut, das ist jetzt natürlich ein Sprachpodcast und deswegen wollen wir darauf den Fokus legen heute.

خب، این البته یک پادکست زبان است و به همین دلیل امروز می‌خواهیم روی آن تمرکز کنیم.

Ich habe mir überlegt, wir machen jeweils 10 Wörter.

فکر کردم، هر کدام ۱۰ کلمه را انجام می‌دهیم.

Also 10 süddeutsche Wörter, 10 norddeutsche Wörter.

یعنی ۱۰ کلمه آلمانی جنوبی، ۱۰ کلمه آلمانی شمالی.

Und gucken mal, ob wir uns verstehen.

و ببینیم آیا همدیگر را می‌فهمیم.

Und wenn nicht, geben wir eine kleine Definition und vielleicht ein Beispiel dazu.

و اگر نه، یک تعریف کوچک و شاید یک مثال برای آن می‌دهیم.

Möchtest du mal anfangen?

می‌خواهی شروع کنی؟

Was ist denn so ein typisch...

خب، یک چیز معمولی چیست...

Gut, jetzt grenzen wir es ein.

خب، حالا آن را محدود می‌کنیم.

Es ist nicht süddeutsch, sondern es ist schwäbisch.

این آلمانی جنوبی نیست، بلکه شوابی است.

Ein schwäbisches Wort.

یک کلمه شوابی.

Also wir fangen mal mit sowas einfachem an, oder?

پس با یک چیز ساده شروع می‌کنیم، نه؟

Vielleicht so wie so ein Xels.

شاید چیزی مثل یک Xels.

Xels.

Das klingt für mich erstmal wie Salz.

برای من اولش مثل نمک به نظر می‌رسد.

Es ist auf jeden Fall schon mal was zu essen, aber es ist nicht im salzigen Bereich.

در هر صورت چیزی برای خوردن است، اما در محدوده شور نیست.

Das hatten wir heute Morgen schon ein paar Mal bei uns hier auf dem Tisch.

این را امروز صبح چند بار روی میزمان داشتیم.

Und was ist es jetzt?

و حالا چیست؟

Xels ist einfach die Marmelade sozusagen.

Xels به نوعی همان مربا است.

Und am besten natürlich aus der eigenen Streuobstwiese hier aufgehoben, eingekocht

و البته بهترینش از باغ میوه خودمان در اینجا جمع‌آوری شده، پخته شده

und dann schmeckt es natürlich am besten des Xels.

و سپس البته Xels بهترین طعم را دارد.

Und gibt es da wie im Englischen eine Unterscheidung?

و آیا مانند انگلیسی تفاوتی وجود دارد؟

Oder ist Xels egal, ob Erdbeere oder Himbeere?

یا Xels فرقی نمی‌کند توت فرنگی باشد یا تمشک؟

Also es ist wie Marmelade.

پس مثل مربا است.

Also Xels ist alles, was der Schwob sozusagen mag.

پس Xels هر چیزی است که Schwob به نوعی دوست دارد.

Okay.

باشه.

Was wir hier gerade machen, das wäre im Norddeutschen schnacken.

کاری که ما الان اینجا انجام می‌دهیم، در آلمانی شمالی "schnacken" خواهد بود.

Wir schnacken oder auch wir klönen.

ما "schnacken" می‌کنیم یا "klönen".

Klönen.

Würde man das in Süddeutschland auch verstehen?

آیا در آلمان جنوبی هم این را می‌فهمند؟

Na ja, so schnacken ist schon ein bisschen über die Musik ein bisschen verbreitet.

خب، "schnacken" کمی از طریق موسیقی گسترش یافته است.

Aber also klönen, also das geht gar nicht.

اما "klönen"، یعنی این اصلا نمی‌شود.

Also das kann ich noch nie gehört haben.

یعنی من هرگز این را نشنیده‌ام.

Okay.

باشه.

Beide Begriffe heißen ganz einfach reden.

هر دو اصطلاح به سادگی به معنای صحبت کردن هستند.

Und man kann auch sagen, man hält einen Klönschnack.

و می‌توان گفت که "Klönschnack" برگزار می‌شود.

Also wenn man sich in der Kneipe zum Beispiel ganz oberflächlich unterhält.

یعنی وقتی مثلاً در یک میخانه به صورت کاملاً سطحی صحبت می‌کنید.

Im Prinzip ist Klönschnack Smalltalk auf Neudeutsch gesagt.

در اصل، "Klönschnack" به زبان آلمانی جدید همان "Smalltalk" است.

Ist das jetzt schon Plattdeutsch oder ist das eher Norddeutsch oder Hamburgerisch?

آیا این الان Plattdeutsch است یا بیشتر آلمانی شمالی یا هامبورگی؟

Oder wo ist da die Grenze?

یا مرز کجاست؟

Ich glaube es kommt mehr aus dem Plattdeutschen.

فکر می‌کنم بیشتر از Plattdeutsch می‌آید.

Also klönen und schnacken ist auf jeden Fall Plattdeutsch.

پس "klönen" و "schnacken" قطعاً Plattdeutsch هستند.

Wurde aber so übernommen.

اما اینطور پذیرفته شد.

Also ich glaube hier sind die Grenzen dann irgendwie auch etwas verschwommen.

پس فکر می‌کنم اینجا مرزها تا حدی محو شده‌اند.

Ja, was ist denn dein nächstes Wort?

بله، کلمه بعدی تو چیست؟

Wir haben noch so echt ein paar schöne Sachen mitgebracht.

ما هنوز چند چیز واقعاً خوب آورده‌ایم.

Also das Wichtigste nämlich mal ist die Kehrwoche.

مهمترین چیز، Kehrwoche است.

Die Kehrwoche, was ist das denn?

Kehrwoche، این چیست؟

Die Kehrwoche ist ganz wichtig.

Kehrwoche بسیار مهم است.

Also wenn du jetzt mal, du hast ja vorhin die Bildung angesprochen gehst,

پس اگر الان، تو قبلاً به آموزش اشاره کردی،

noch mal hier studieren gehst, in Stuttgart oder so an die Uni.

دوباره اینجا در اشتوتگارت یا جایی در دانشگاه درس بخوانی.

Also die Kehrwoche ist auf jeden Fall das Wichtigste in einem Mehrfamilienhaus.

پس Kehrwoche قطعاً مهمترین چیز در یک آپارتمان چندخانواری است.

Es ist so ein schönes Schild, es ist immer dekoriert

این یک تابلوی زیباست، همیشه تزئین شده است

und es kriegt immer ein Nachbar oder einen an die Tür gehängt

و همیشه به در یک همسایه یا کسی آویزان می‌شود

und der hat für diese Woche den Dienst.

و او برای این هفته وظیفه را دارد.

Das ist ganz wichtig, natürlich nur samstags muss einmal das Treppenhaus geputzt werden.

این بسیار مهم است، البته فقط شنبه‌ها باید راه پله یک بار تمیز شود.

Und das ist natürlich ganz schlecht, weil bei uns da unten schneit es natürlich auch öfters.

و این البته خیلی بد است، چون در پایین ما هم اغلب برف می‌بارد.

Der muss natürlich dann auch noch den Schneeräumendienst haben.

او البته باید وظیفه برف‌روبی را هم داشته باشد.

Und es gibt ein Grundgesetz.

و یک قانون اساسی وجود دارد.

Bei mir ist immer so, immer wenn es schneit hat, war dieses Kehrwochenschild an meiner Tür.

برای من همیشه اینطور است، هر وقت برف می‌بارید، این تابلوی Kehrwoche روی در من بود.

Also irgendwas ist da verkehrt.

پس چیزی اشتباه است.

Okay und wer entscheidet, wo das wann hängt?

باشه و چه کسی تصمیم می‌گیرد که این کی و کجا آویزان شود؟

Da gibt es natürlich extra einen Kehrwochenplan.

البته یک برنامه Kehrwoche جداگانه وجود دارد.

Der wird am Jahresanfang ausgedruckt und da wird penibel drauf geachtet.

آن در ابتدای سال چاپ می‌شود و به دقت رعایت می‌شود.

Also das ist ein ernstes Thema, die Kehrwoche.

پس این یک موضوع جدی است، Kehrwoche.

Okay, also in Hamburg würde man das als Tüdelkram bezeichnen.

باشه، پس در هامبورگ به آن Tüdelkram می‌گویند.

Tüdelkram, was könntest du dir darunter vorstellen?

Tüdelkram، چه چیزی را می‌توانی از آن تصور کنی؟

Das ist nicht irgendwie so ein, ich muss was nähen oder so.

این چیزی نیست که مثلاً من باید چیزی بدوزم یا چیزی شبیه آن.

Das ist mit Tüdelband, das könnte einpacken oder so.

این با Tüdelband است، می‌تواند بسته‌بندی باشد یا چیزی شبیه آن.

Tüdelkram ist einfach das norddeutsche Wort für Quatsch.

Tüdelkram فقط کلمه آلمانی شمالی برای مزخرف است.

Also Unsinn, Unfug, das ist Tüdelkram.

پس مزخرف، بیهوده، این حرف‌های بیهوده است.

Wenn jemand tüdelt, dann schwindelt er.

اگر کسی «تودل» کند، پس دروغ می‌گوید.

Es ist eher lustig oder eher Schwindeln in dem so was mit böser Absicht oder so?

آیا بیشتر خنده‌دار است یا بیشتر دروغ‌گویی با نیت بد یا چیزی شبیه به آن؟

Kann es beides sein?

آیا می‌تواند هر دو باشد؟

Es ist eher positiv.

بیشتر مثبت است.

Also dadurch, dass es glaube ich auch eher aus dem Plattdeutschen übernommen wurde,

بنابراین، از آنجایی که فکر می‌کنم بیشتر از آلمانی سفلی گرفته شده است،

hat es auch immer so was Charmantes, wenn man sagt Tüdelkram.

همیشه یک جذابیت خاصی دارد وقتی می‌گویند «تودل‌کرام».

Also ich glaube, man kann auf Plattdeutsch schlecht fluchen.

پس فکر می‌کنم در آلمانی سفلی نمی‌توان به راحتی فحش داد.

Das beste Beispiel ist ja auch immer der Schiedbüdel,

بهترین مثال همیشه «شیدبودل» است،

was auf Hochdeutsch Scheißbeutel bedeutet,

که در آلمانی معیار به معنای «کیسه مدفوع» است،

wird aber natürlich lange nicht so übersetzt und ist eigentlich eher nett gemeint.

اما البته هرگز اینگونه ترجمه نمی‌شود و در واقع بیشتر با نیت خوب گفته می‌شود.

Ein kleines Kind wäre zum Beispiel ein Schiedbüdel.

مثلاً یک کودک کوچک «شیدبودل» خواهد بود.

Na, mein lütten Schiedbüdel, würde man sagen.

خب، «شیدبودل کوچولوی من»، اینطور می‌گویند.

Also na, mein kleiner Scheißbeutel, das klingt natürlich erst mal hart,

پس خب، «کیسه مدفوع کوچک من»، این البته در ابتدا خشن به نظر می‌رسد،

aber ist nett gemeint.

اما با نیت خوب گفته شده است.

Das ist immer ganz ähnlich hier, oder?

اینجا همیشه خیلی شبیه است، اینطور نیست؟

Bei uns da unten, da machen wir halt immer irgendwo ein Le hinten dran

در منطقه ما در جنوب، ما همیشه یک «له» در آخر کلمات اضافه می‌کنیم

und das teilt dann auch öfters um wie so eine Verniedlichung.

و این اغلب به عنوان یک کلمه تحبیبی عمل می‌کند.

Da wird das alles vieles so manchmal weicherer ausgedrückt,

در آنجا همه چیز گاهی اوقات نرم‌تر بیان می‌شود،

so wie bei uns das Schlegle, der Schlaganfall, das wird halt am Kaffeetisch mal ausgetauscht.

مانند «شلگله» در منطقه ما، سکته مغزی، که سر میز قهوه مطرح می‌شود.

Wenn die Gertrud mal wieder ein Schlegle hatte, dann weiß Malta auch schon wieder Bescheid.

وقتی گرترود دوباره سکته کرده باشد، مالتا هم دوباره خبردار می‌شود.

Genau, bei uns in Norddeutschland, wenn etwas auf den Boden fällt

دقیقاً، در شمال آلمان، وقتی چیزی روی زمین می‌افتد

und man muss es aufwischen, dann nimmt man einen Feudel.

و باید آن را پاک کرد، از «فودل» استفاده می‌کنند.

Was nimmt man bei euch?

شما از چه چیزی استفاده می‌کنید؟

Also das ist natürlich ganz wichtig in der Kehrwoche,

خب، این البته در «کهرووخه» (هفته نظافت) بسیار مهم است،

aber ich weiß gar nicht ob man da einfach so ein Schrubber,

اما من نمی‌دانم که آیا فقط یک «شروبر» (برس) استفاده می‌کنند،

also dass man da ein rechter Schrubber hat

یعنی اینکه یک برس مناسب داشته باشند

und sonst gibt es halt noch ein Kehrwisch und der Besen.

وگرنه یک «کهرویش» (خاک‌انداز) و جارو هم هست.

Da haben wir jetzt nicht, oder zumindest mir jetzt nicht bekannte Geräte

ما الان دستگاه‌هایی نداریم، یا حداقل من دستگاه‌های شناخته شده‌ای ندارم

oder vielleicht habe ich die auch zu wenig benutzt, man weiß es nicht.

یا شاید من هم از آنها کم استفاده کرده‌ام، کسی نمی‌داند.

Also der Feudel nochmal für alle ist der Wischmop auf Hochdeutsch

پس «فودل» برای همه، همان طی زمین‌شوی به آلمانی استاندارد است.

und man wischt mit dem Feudel meistens Flüssigkeiten vom Boden auf.

و معمولاً با «فودل» مایعات را از روی زمین پاک می‌کنند.

Sehr gut, also bei uns ist es noch wichtig,

خیلی خوب، پس برای ما هنوز مهم است،

also wenn du dann irgendwo bei uns auch mal einkaufen gehst,

یعنی اگر جایی در منطقه ما هم برای خرید بروی،

also Schwaben geht ja nicht so viel einkaufen, weil sparsam,

یعنی مردم شوابن زیاد خرید نمی‌کنند، چون صرفه‌جو هستند،

wie der eine von mir mal gesagt hat, wie war es denn jetzt?

همانطور که یکی از دوستانم یک بار گفت، چطور بود؟

Sparsamkeit ist kein Geiz, also deswegen günstig einkaufen schadet nie was,

صرفه‌جویی خسیس بودن نیست، پس خرید ارزان هرگز ضرری ندارد،

vor allem wenn ein Schnäppchen draufsteht.

مخصوصاً اگر روی آن نوشته باشد «معامله خوب».

Ein Schnäppchen ist auch gut.

یک معامله خوب هم خوب است.

Das machen wir auch noch was trinken, genau.

ما هم هنوز چیزی می‌نوشیم، دقیقاً.

Prost.

به سلامتی.

Jetzt haben wir es auch schon dreiviertelneun,

الان هم ساعت هشت و چهل و پنج دقیقه است،

aber jetzt wichtig dann an der Kasse,

اما حالا مهم است که در صندوق،

muss man jetzt auch dafür zahlen, aber dann brauchen wir halt eine Guck.

باید برای آن هم پول پرداخت کرد، اما بعد به یک «گوک» نیاز داریم.

Eine Guck?

یک «گوک»؟

Kommt das von gucken?

آیا از «گوکن» (نگاه کردن) می‌آید؟

Nee, man will nicht gucken, sondern wenn man an der Kasse ist

نه، کسی نمی‌خواهد نگاه کند، بلکه وقتی در صندوق هستی

und wieder so viel eingekauft hat, dass man das in die Tüte kriegt,

و دوباره آنقدر خرید کرده‌ای که می‌توانی آن را در کیسه بگذاری،

dann bestellt man einfach eine Guck.

آن وقت فقط یک «گوک» سفارش می‌دهی.

Also das ist einfach eine Plastiktüte,

پس این فقط یک کیسه پلاستیکی است،

natürlich heute nur noch Papiertragetüten, vegan, biologisch, abbaubar.

البته امروزه فقط کیسه‌های کاغذی، وگان، زیست‌تخریب‌پذیر.

Sehr gut, die Guck, also der Einkauf kommt in die Guck.

خیلی خوب، «گوک»، یعنی خرید در «گوک» قرار می‌گیرد.

Okay, wenn man einkauft, dann bist du da beim Einkaufen eher Krüsch,

باشه، وقتی خرید می‌کنی، آیا در خرید بیشتر «کروش» هستی؟

weißt du was Krüsch bedeutet?

می‌دانی «کروش» به چه معناست؟

Also Krüsch, das klingt so wie bei Brötchen, wenn die knusprig sind,

خب «کروش»، این مثل نان‌های کوچک است وقتی که ترد هستند،

ist das so Krösch oder sowas in die Richtung?

آیا این «کرُش» یا چیزی در این حدود است؟

Nee, das hat was mit dem Essen zu tun.

نه، این ربطی به غذا دارد.

Man ist Krüsch, wenn man nicht alles isst.

آدم وقتی همه چیز را نمی‌خورد، 'کرش' است.

Was magst du zum Beispiel nicht essen? Magst du gerne Spinat?

مثلاً چه چیزی را دوست نداری بخوری؟ اسفناج دوست داری؟

Spinat ist super.

اسفناج عالی است.

Aber zum Glück bin ich ja gar nicht Krüsch.

اما خوشبختانه من اصلاً 'کرش' نیستم.

Du bist nicht Krüsch, nein.

تو 'کرش' نیستی، نه.

Gibt es ein dementsprechendes Wort im Schwäbischen?

آیا کلمه مشابهی در زبان شوابی وجود دارد؟

Da musst du ein bisschen überlegen, aber vielleicht noch zu deiner Frage.

باید کمی فکر کنی، اما شاید در مورد سوالت.

Was ich nicht esse, also was gar nicht geht,

چیزی که من نمی‌خورم، یعنی چیزی که اصلاً نمی‌شود،

ist zum Beispiel, wenn du bei uns in die Kantine gehst,

مثلاً وقتی به سلف ما می‌روی،

dann gibt es saure Nierle.

آنجا 'نیرله ترش' هست.

Ja, saure Nieren.

بله، قلوه ترش.

Da riecht das alles nach, naja, ich soll uns das nicht weiter ausführen,

همه چیز بوی آن را می‌دهد، خب، نباید بیشتر توضیح دهم،

aber vielleicht bei uns ist es eher so,

اما شاید در مورد ما بیشتر اینطور است که،

wenn jemand sagt, der ist schläggisch,

وقتی کسی می‌گوید، او 'شلاگیش' است،

also schläggisch der pinst da so ein bisschen rum.

یعنی 'شلاگیش' کمی ناز می‌کند.

Der pinst? Ich glaube, das ist auch ein Wort,

او 'پینست'؟ فکر می‌کنم این هم یک کلمه است،

also das kenne ich so nicht.

یعنی من این را اینطور نمی‌شناسم.

Das ist auch nicht so rumpinzen.

این هم 'رومپینزن' نیست.

Rumpinzen, okay.

'رومپینزن'، باشه.

Ich weiß aber auch nicht genau, wo es herkommt.

اما من هم دقیقاً نمی‌دانم از کجا آمده است.

Okay.

باشه.

Aber vielleicht noch was bei uns,

اما شاید چیز دیگری در مورد ما،

also was nochmal ganz wichtig ist,

یعنی چیزی که دوباره خیلی مهم است،

jetzt verbinde ich mal so zwei Worte miteinander,

حالا من دو کلمه را به هم وصل می‌کنم،

wir müssen halt das Level hier noch ein bisschen heben,

ما باید سطح را اینجا کمی بالاتر ببریم،

hier zum Ende hin.

اینجا به سمت پایان.

Also wichtig ist bei uns, wenn man mal mit dem Flecken

پس برای ما مهم است که وقتی با لکه...

oder innen Flecken will, dann nimmt man halt den Karich,

یا لکه‌های داخلی می‌خواهد، آن وقت آدم کاریش را برمی‌دارد،

der vor der Tür steht.

که جلوی در ایستاده است.

Okay, jetzt bin ich ganz verloren,

باشه، الان کاملاً گیج شدم،

jetzt musst du nochmal erklären.

حالا باید دوباره توضیح بدهی.

Also Schritt eins, man nimmt der Karich

پس قدم اول، آدم کاریش را برمی‌دارد

und geht in der Flecke, oder besser gesagt,

و به فلکه می‌رود، یا بهتر بگوییم،

fährt in den Flecken als Hinweis.

به عنوان یک اشاره به فلکه می‌رود.

Okay, der Fleck ist ja für mich ein Abdruck von etwas,

باشه، لکه برای من یک اثر از چیزی است،

wo es nicht hin soll.

که نباید آنجا باشد.

Also ein Fleck auf meinem Pullover zum Beispiel,

مثلاً یک لکه روی پلیورم،

der nicht rausgeht und dann muss ich den waschen,

که پاک نمی‌شود و بعد باید آن را بشویم،

damit der Fleck rausgeht.

تا لکه پاک شود.

Aber du fährst ja nicht mit...

اما تو که با...

Was ist denn der Karich?

کاریش چیست؟

Wie heißt das? Karich?

اسم این چیست؟ کاریش؟

Karich.

کاریش.

Also der Karich ist auch immer erstmal dein Auto.

پس کاریش همیشه اول از همه ماشین توست.

Das sagt das neuen Karich.

این می‌گوید کاریش جدید.

Dann weiß jeder, okay, du hast dir ein neues Auto gekauft,

آن وقت همه می‌دانند، باشه، تو یک ماشین جدید خریده‌ای،

natürlich nur von Daimler.

البته فقط از دایملر.

Oder wenn du es mal geschafft hast,

یا اگر یک بار موفق شدی،

kriegst du aber was von Porsche hier aus Zuffenhausen,

اما چیزی از پورشه اینجا از زوفن‌هاوزن بگیری،

dann hast du einen neuen Karich.

آن وقت یک کاریش جدید داری.

Wir werden nicht gesponsort, liebe Zuhörerinnen.

ما حمایت مالی نمی‌شویم، شنوندگان عزیز.

Also noch nicht, wenn da jemand draußen ist,

یعنی هنوز نه، اگر کسی بیرون هست،

einfach überweisen, wir nehmen hier alles.

فقط حواله کند، ما اینجا همه چیز را قبول می‌کنیم.

So, und der Flecke, ganz wichtig ist eigentlich das Dorf.

خب، و فلکه، در واقع روستا است، این نکته بسیار مهمی است.

Wenn ich in der Flecke gehe, dann weiß jeder,

وقتی به فلکه می‌روم، آن وقت همه می‌دانند،

ah, der geht ins Dorf.

آه، او به روستا می‌رود.

Habt ihr sowas auch bei euch?

شما هم از این چیزها دارید؟

Oder geht ihr nirgends?

یا شما هیچ جا نمی‌روید؟

Städtli?

شهرک؟

Wir fahren mit der Karre ins Dorf.

ما با گاری به روستا می‌رویم.

Oder macht ihr auch eine GWG-Runde?

یا شما هم یک دور GWG می‌زنید؟

GWG? Nee.

GWG؟ نه.

Gucke, was geht?

ببینم، چه خبر؟

Nee, wir machen OKF, Ortskontrollfahrt.

نه، ما OKF انجام می‌دهیم، گشت کنترل محلی.

Ja, siehst du, da haben wir doch hier die gleichen Begriffe.

بله، می‌بینی، ما اینجا اصطلاحات یکسانی داریم.

Habt ihr einen Begriff für jemanden,

آیا شما اصطلاحی برای کسی دارید،

der, sagen wir mal, bei der Vergabe von Intelligenz

که، مثلاً، در توزیع هوش

nicht hier geschrieben hat?

اینجا ثبت نام نکرده است؟

Wie so ein Depp, oder?

مثل یک احمق، نه؟

Ja, ein Depp, ja.

بله، یک احمق، بله.

Das wird man vielleicht auch noch in Norddeutschland sagen,

شاید این را در شمال آلمان هم بگویند،

aber ich glaube, das ist eher Süddeutsch.

اما فکر می‌کنم بیشتر آلمانی جنوبی است.

Bei uns wäre das ein Dösbaddl.

نزد ما این یک Dösbaddl خواهد بود.

Das ist ein richtiger Dösbaddl, der ist im Prinzip tollpatschig

این یک Dösbaddl واقعی است، او در اصل دست و پا چلفتی است

oder ein blöd Mann, kann man sagen.

یا یک مرد احمق، می‌توان گفت.

Das ist ein Dösbaddl von Dösen.

این یک Dösbaddl از Dösen است.

Ich glaube, es ist, also, ich weiß nicht, aber ich glaube, es kommt nicht...

من فکر می‌کنم، یعنی، نمی‌دانم، اما فکر می‌کنم از آنجا نمی‌آید...

Begriffsstutzig oder so.

کندذهن یا چیزی شبیه آن.

Ja, genau.

بله، دقیقاً.

Langsamer.

کندتر.

So Dösig, ja, genau.

اینطور گیج، بله، دقیقاً.

Gibt es sowas bei euch auch?

آیا چنین چیزی نزد شما هم وجود دارد؟

Gibt es schon genug, aber der spezielle Fachbegriff fehlt wieder.

به اندازه کافی وجود دارد، اما اصطلاح تخصصی خاص دوباره کم است.

Okay, okay.

باشه، باشه.

Also anscheinend nicht so viele, oder?

پس ظاهراً زیاد نیستند، درسته؟

Das wird nicht sein.

اینطور نخواهد بود.

War nicht nötig.

لازم نبود.

Genau.

دقیقاً.

Und da muss jetzt auf jeden Fall jetzt nochmal das wichtigste schwäbische Wort.

و حالا حتماً باید مهم‌ترین کلمه شوابی را دوباره بگوییم.

Ich habe es extra nochmal in Vorbereitung auf unserem Podcast hier nachgelesen.

من آن را به طور خاص دوباره برای آماده‌سازی پادکستمان اینجا مطالعه کردم.

Im Schwarzwaldboden habe ich gedacht, naja, das ist die Kernkompetenz natürlich gebündelt.

در 'شوارتسوالدبودن' فکر کردم، خب، این البته صلاحیت اصلی است که متمرکز شده است.

Das wichtigste, den wichtigsten Begriff natürlich, das Muggeseggle.

مهم‌ترین، البته مهم‌ترین اصطلاح، 'موگه‌زگل'.

Das Muggeseggle.

موگه‌زگل.

Das klingt bei mir wahrscheinlich auch nicht so schwäbisch, wenn ich das ausspreche.

وقتی من این را تلفظ می‌کنم، احتمالاً برای من هم آنقدر شوابی به نظر نمی‌رسد.

Mugge.

موگه.

Ich weiß, dass die Muggel die Fliege ist.

می‌دانم که 'موگل' به معنای مگس است.

Aber Seggle, erklär's uns einfach.

اما 'زگل'، فقط برایمان توضیح بده.

Genau, also Muggeseggle ist immer, wenn man irgendwas aufhängt,

دقیقاً، پس 'موگه‌زگل' همیشه زمانی است که چیزی را آویزان می‌کنید،

am besten mit der Frau, wenn man da das Bild aufhängt

بهتر است با همسرتان، وقتی آنجا عکس را آویزان می‌کنید

und sagt, das Bild muss jetzt noch ein bisschen weiter rüber,

و می‌گویید، عکس باید کمی بیشتر به آن طرف برود،

dann sagt man einfach Muggeseggle links oder rechts.

آن وقت فقط می‌گویید 'موگه‌زگل' چپ یا راست.

Also die kleinste schwäbische Maßeinheit ist das Muggeseggle.

پس کوچکترین واحد اندازه‌گیری شوابی، 'موگه‌زگل' است.

Also das Seggle von der Fliegen respektive Stubenmugg.

یعنی 'زگل' مگس یا به عبارت دیگر مگس خانگی.

Aha, okay. Hab ich auch noch nie gehört.

آها، باشه. من هم هرگز نشنیده بودم.

Bei uns würde man sagen, Lütt beten rüber.

نزد ما می‌گویند، 'لوت بتن روبر'.

Oder Lütt, Lütt ist immer klein, und beten ist bisschen, Lütt beten rüber.

یا 'لوت'، 'لوت' همیشه کوچک است، و 'بتن' کمی است، 'لوت بتن روبر'.

Okay, also nicht beten in der Kirche.

باشه، پس نه 'بتن' به معنای دعا کردن در کلیسا.

Nein, genau, oder ein Lüttchen rüber.

نه، دقیقاً، یا 'لوتشن روبر'.

Okay, aber Lütt höre ich doch auch manchmal auf was anderes.

باشه، اما 'لوت' را گاهی اوقات برای چیز دیگری هم می‌شنوم.

Lütt und Lütt, ja, das ist, wenn man Schnaps bestellt.

'لوت' و 'لوت'، بله، این زمانی است که شما مشروب سفارش می‌دهید.

Und Lütt ist dann der Schnaps, und das andere Lütt ist ein kleines Bier.

و 'لوت' آن وقت مشروب است، و 'لوت' دیگر یک آبجو کوچک است.

Das Herrengedäck sozusagen.

نوشیدنی آقایان، به اصطلاح.

Genau, das Herrengedäck.

دقیقاً، نوشیدنی آقایان.

Das wäre Lütt und Lütt.

این می‌شد لوت و لوت.

Lütt und Lütt, wenn man hier in der Kneipe Lütt und Lütt bestellt,

لوت و لوت، وقتی اینجا در میخانه لوت و لوت سفارش می‌دهی،

bekommt man ein kleines Bier und ein Schnaps.

یک آبجو کوچک و یک شات مشروب می‌گیری.

Ja, wunderbar.

بله، عالی است.

Ich bin mir nicht sicher, ob ich jetzt schon zehn Sachen hatte.

مطمئن نیستم که الان ده مورد داشتم یا نه.

Zum Abschluss noch mal von mir.

برای پایان، یک بار دیگر از طرف من.

Mucksch, wenn jemand Mucksch, da kam ich jetzt gerade drauf von deinem Muggeseggle.

موکش، وقتی کسی موکش است، الان از «موگه‌زگل» تو به ذهنم رسید.

Mucksch ist, versteht man das in Süddeutschland?

موکش یعنی، آیا این را در جنوب آلمان می‌فهمند؟

Nein.

نه.

Mucksch ist, wenn jemand beleidigt ist.

موکش یعنی وقتی کسی دلخور است.

Also bei uns gibt es so Aufmucken, aber das ist nicht beleidigt,

خب، ما چیزی به نام «آف‌موکن» داریم، اما این به معنای دلخور بودن نیست،

sondern wenn jemand aufmuckt, also irgendwas Menschen macht.

بلکه وقتی کسی «آف‌موکت»، یعنی کاری می‌کند که مردم...

Aufmucken gibt es bei uns auch, muck nicht auf.

«آف‌موکن» در اینجا هم وجود دارد، «آف‌موک» نکن.

Ja, das wäre eher, genau, das wäre eher so Randale machen für Ärgersorgen.

بله، این بیشتر، دقیقاً، این بیشتر شبیه ایجاد آشوب برای مشکلات است.

Mucksch ist jemand, der beleidigt ist, der jetzt gerade nicht reden möchte,

موکش کسی است که دلخور است، کسی که الان نمی‌خواهد حرف بزند،

weil irgendwas gewesen ist.

چون چیزی اتفاق افتاده است.

Genau, dann ist man Mucksch.

دقیقاً، آن وقت آدم موکش است.

Okay, wunderbar.

باشه، عالی است.

Soll ich noch mal weitermachen?

آیا باید ادامه دهم؟

Ja, wenn du noch was hast.

بله، اگر چیز دیگری داری.

Vielleicht kann man das ja auch noch ein bisschen zusammenbringen.

شاید بتوانیم این را هم کمی به هم ربط دهیم.

Also wir haben da noch so etwas wie, so, no net Hudele oder sowas.

خب، ما هنوز چیزی مثل، خب، «نو نت هودله» یا چیزی شبیه به آن داریم.

Hudele, ja Hudele, kann ich überhaupt nicht ableiten.

هودله، بله هودله، اصلاً نمی‌توانم آن را استنباط کنم.

Also die Schwaben im Süden sind ein bisschen gemütlicher,

خب، مردم شوابن در جنوب کمی راحت‌تر هستند،

also natürlich auch nicht so weltoffen.

یعنی البته آنقدر هم جهان‌بین نیستند.

Aber gut, hier oben ist ein bisschen kühler Norden.

اما خب، اینجا در بالا کمی شمال خنک است.

Also Hudele ist nicht so hektisch.

پس هودله اینقدر عجولانه نیست.

Also Hudele ist...

پس هودله این است...

Gemach.

آرام.

Gemach, schön.

آرام، خوب است.

No net Hudele, eins nach dem anderen, Schritt für Schritt, so machen wir das bei uns.

هنوز هودله نکن، یکی پس از دیگری، قدم به قدم، ما این کار را اینگونه انجام می‌دهیم.

Okay.

باشه.

Jetzt haben wir hier auch noch ein schönes Wort und dann so ein bisschen wie Schierga.

حالا ما اینجا یک کلمه خوب دیگر هم داریم و بعد کمی شبیه شیرگا.

Schierga, also Schier haben wir auch im Norddeutschen.

شیرگا، یعنی شیر را در آلمانی شمالی هم داریم.

Schier heißt gut.

شیر به معنای خوب است.

Das ist ein schieres Auto, das ist ein gutes Auto.

این یک ماشین شیر است، این یک ماشین خوب است.

Ja oder Schier, wenn etwas schier ist, dann ist es sauber im Prinzip.

بله یا شیر، اگر چیزی شیر باشد، در اصل تمیز است.

Also man kann den Tisch schier putzen, dann ist er sauber.

پس می‌توان میز را شیر تمیز کرد، آنگاه تمیز است.

Das ist dann so ähnlich wie die Jugendsprache, wenn jemand sagt, das sieht jetzt irgendwie...

این شبیه زبان جوانان است، وقتی کسی می‌گوید، این الان به نوعی به نظر می‌رسد...

Das ist sauber aus.

این تمیز به نظر می‌رسد.

Ja, das sieht sauber aus, könnte man ja im Deutschen auch sagen.

بله، این تمیز به نظر می‌رسد، در آلمانی هم می‌توان گفت.

Dann ist es Schier.

پس آن شیر است.

Dann ist das Schier.

پس آن شیر است.

Okay, ist ein schönes Wort.

باشه، کلمه خوبی است.

Also Schierga ist ein bisschen anders, ist wie so, wenn es fast wäre, es passiert.

پس شیرگا کمی متفاوت است، مثل این است که تقریباً اتفاق افتاده بود.

Also Schierga wäre mir etwas heruntergefallen.

پس شیرگا، چیزی تقریباً از دستم افتاده بود.

Schierga hätte wir irgendwie reingetroffen.

شیرگا، ما تقریباً به نوعی به هدف زده بودیم.

Okay.

باشه.

Also eher so ein fast wäre es passiert.

پس بیشتر شبیه این است که تقریباً اتفاق افتاده بود.

Okay.

باشه.

Dann habe ich noch ein schönes Wort, vielleicht gibt es bei euch auch, aber mit einer ganz anderen Bedeutung.

بعد یک کلمه خوب دیگر هم دارم، شاید در منطقه شما هم باشد، اما با معنایی کاملاً متفاوت.

Zwei Sachen ist so Strecken.

دو چیز اینگونه است: «اشترکن».

Strecken?

اشترکن؟

Ja, Strecken.

بله، اشترکن.

Also die Strecken, das ist Plural von die Strecke.

پس Strecken، این جمعِ die Strecke است.

Also nicht die Distanz, also nicht, dass man mal irgendwo hingeht.

پس نه به معنای مسافت، یعنی نه اینکه کسی جایی برود.

Ja, okay.

بله، باشه.

Sondern Strecken, also im Prinzip, ich stehe auf und strecke mich.

بلکه Strecken، یعنی در اصل، من بلند می‌شوم و کش و قوس می‌دهم.

Genau, genau.

دقیقاً، دقیقاً.

Im Studio, wenn du da so ein bisschen dich ausstreckst.

در استودیو، وقتی کمی خودت را کش می‌دهی.

Ja, so würde ich das jetzt verstehen.

بله، من الان اینطور متوجه می‌شوم.

Ja, aber auch ganz wichtig ist bei uns, wenn du in der Schule bist, als kleiner Junge,

بله، اما یک چیز خیلی مهم دیگر برای ما این است که وقتی در مدرسه هستی، به عنوان یک پسر کوچک،

dann tust du auch Strecken, wenn du den Arm hochmachst.

آن وقت هم Strecken می‌کنی، وقتی دستت را بالا می‌بری.

Okay.

باشه.

Also Strecken ist einfach so wie...

پس Strecken به سادگی مثل...

Melden.

اعلام کردن.

Genau, melden, zur Meldung gehen.

دقیقاً، اعلام کردن، برای اعلام کردن رفتن.

Ich melde mich.

من اعلام می‌کنم.

Ganz wichtig.

خیلی مهم.

Wenn wir schon beim Strecken sind, haben wir auch noch einen schönen Wort,

حالا که صحبت از Strecken شد، یک کلمه خوب دیگر هم داریم،

weil ich kann mich dann hin strecken zum Drücker.

چون من می‌توانم خودم را به سمت Drücker بکشم.

Zum Drücker.

به سمت Drücker.

Ja, der Drücker, das ist doch jemand, der Zeitschriften an der Tür verkauft.

بله، Drücker، این کسی است که مجلات را در خانه می‌فروشد.

Ja, das haben wir auch.

بله، ما هم این را داریم.

Das ist auch die Drückerkolonne oder so, wenn sie da rumlaufen.

این همچنین Drückerkolonne یا چیزی شبیه آن است، وقتی آنها آنجا پرسه می‌زنند.

Aber der Drücker ist natürlich auch ganz wichtig, ist hier wieder Umschalter.

اما Drücker البته خیلی مهم است، اینجا دوباره Umschalter است.

Der Umschalter.

Umschalter.

Also wenn du vor dem Fernseher sitzt und du hast den Drücker, dann hast du die Macht

پس وقتی جلوی تلویزیون نشسته‌ای و Drücker را داری، آن وقت قدرت را داری

und kannst mal wieder umschalten.

و می‌توانی دوباره کانال را عوض کنی.

Okay, der Drücker.

باشه، Drücker.

Also ihr kämpft um den Drücker.

پس شما برای Drücker می‌جنگید.

Immer.

همیشه.

Ja, okay.

بله، باشه.

Ja, dann würde ich sagen, machen wir noch einen.

بله، پس من می‌گویم یکی دیگر انجام دهیم.

Haben wir noch einen?

یکی دیگر داریم؟

Sonst wird mir das jetzt zu viel Süddeutsch.

وگرنه الان برای من خیلی آلمانی جنوبی می‌شود.

So, dann müssen wir nochmal, also was wir dann noch haben, ist der Äpfelbutz.

خب، پس باید دوباره... یعنی چیزی که هنوز داریم، Äpfelbutz است.

Der Äpfelbutz.

Äpfelbutz.

Okay, Äpfel haben wir auch, Mehrzahl von Apfeln.

باشه، سیب هم داریم، جمع سیب.

Das ist schon ganz richtig.

این کاملاً درست است.

Und Butz, kommt das vom Putzen?

و Butz، آیا از Putzen (تمیز کردن) می‌آید؟

Nee, man tut nicht putzen, sondern wenn man schon gegessen hat und der Rest,

نه، تمیز نمی‌کنند، بلکه وقتی کسی قبلاً خورده و باقیمانده،

der noch übrig bleibt, ist der Äpfelbutz.

آنچه باقی می‌ماند، Äpfelbutz است.

Der Äpfelbutz, okay.

Äpfelbutz، باشه.

Also wie der Strunk oder so, oder der Apfel.

پس مثل ساقه یا چیزی شبیه آن، یا ته سیب.

Ja, Strunk, Strunk würden wir finden.

بله، ساقه، ساقه را می‌گوییم.

Ja, Strunk, Strunk würden wir vielleicht sagen.

بله، ساقه، شاید ساقه بگوییم.

Ich esse nicht so oft Äpfel.

من زیاد سیب نمی‌خورم.

Bei euch scheint das wichtiger zu sein.

به نظر می‌رسد برای شما مهم‌تر است.

Das ist so wie bei...

این مثل...

Ja, es gibt auf jeden Fall viel Äpfel.

بله، قطعاً سیب زیاد است.

Also die Obstwiesen ist ja auch ganz typisch hier.

یعنی باغ‌های میوه هم اینجا کاملاً معمول است.

Aber ihr habt doch auch hier viel Äpfel, oder?

اما شما هم اینجا سیب زیاد دارید، نه؟

Ja, auf jeden Fall, ja.

بله، قطعاً، بله.

Aber da habe ich mir noch nie Gedanken drüber gemacht.

اما من هرگز به آن فکر نکرده بودم.

Das ist aber der Rest vom Apfel.

اما این باقیمانده سیب است.

Okay.

باشه.

Aber was war denn jetzt nochmal dein Highlight?

اما هایلایت تو دوباره چه بود؟

Also ich habe zwei Sachen auf jeden Fall.

خب، من قطعاً دو چیز دارم.

Also bei dir oder bei mir?

یعنی پیش تو یا پیش من؟

Hier sage ich es dann.

پس اینجا می‌گویم.

Also ich fange an.

خب، من شروع می‌کنم.

Also mein Highlight ist, dass ich jetzt weiß,

خب، نکته برجسته برای من این است که حالا می‌دانم،

was ich bestellen muss.

چه چیزی باید سفارش دهم.

Wie war das jetzt?

حالا چطور بود؟

Lütt und Lütt.

لوت و لوت.

Lütt und Lütt, ja.

لوت و لوت، بله.

Lütt und Lütt, das ist auf jeden Fall das Ding.

لوت و لوت، این قطعاً همان چیز است.

Und dann sage ich Lütt und Lütt.

و بعد می‌گویم لوت و لوت.

Und der Tisch muss hier ganz schier sein,

و میز اینجا باید کاملاً تمیز باشد،

dass das hier draufkommt.

تا این روی آن قرار گیرد.

Und dann bin ich, wenn ich jetzt so ein Pingel bin,

و اگر من حالا اینقدر وسواسی باشم،

wie heißt das dann nochmal?

آن وقت اسمش چیست؟

Krösch.

کروش.

Dann bin ich Krösch, ja.

پس من کروش هستم، بله.

Dann noch Krösch, genau.

پس هنوز کروش، دقیقاً.

Das kriege ich nicht ganz hin.

من نمی‌توانم این را کاملاً انجام دهم.

Aber das sind meine Highlights auf jeden Fall.

اما اینها قطعاً نکات برجسته من هستند.

Ja.

بله.

Und wenn das nicht schier ist,

و اگر آن تمیز نباشد،

dann muss nochmal einer freudeln kommen, denke ich mal.

پس فکر می‌کنم باید یک نفر دیگر بیاید و تمیز کند.

Ja, mein Highlight ist auf jeden Fall das Muggesägele.

بله، نکته برجسته من قطعاً موگه‌زگله است.

Das kannte ich noch nicht vorher.

من قبلاً این را نمی‌شناختم.

Ja, ich weiß nicht,

بله، نمی‌دانم،

ob ich das irgendwann mal nutzen würde.

آیا من هرگز از آن استفاده خواهم کرد.

Wahrscheinlich eher nicht.

احتمالاً نه.

Interessant fand ich die Wörter,

کلماتی که برایم جالب بودند،

die es eben auch im Hochdeutschen gibt.

که در آلمانی استاندارد نیز وجود دارند.

Zum Beispiel Drücker, Flecke oder was war noch?

مثلاً فشاردهنده، لکه یا چه چیز دیگری بود؟

Strecken, genau.

مسیرها، دقیقاً.

Also das wird wahrscheinlich für die Hörer dann auch leichter umsetzbar sein,

پس احتمالاً برای شنوندگان هم راحت‌تر قابل اجرا خواهد بود،

wenn sie die Wörter sowieso schon kennen,

اگر آن‌ها کلمات را از قبل بشناسند،

die dann auch im Süddeutschen anders zu verwenden.

که سپس در آلمانی جنوبی به گونه‌ای دیگر استفاده شوند.

Ansonsten ist es natürlich schwierig auch mit der Schreibung.

در غیر این صورت، البته با نگارش هم دشوار است.

Könnt ihr das schreiben, so wie ihr das sprecht?

می‌توانید آن را همانطور که صحبت می‌کنید، بنویسید؟

Also ich nicht, aber einfach schreiben, wie man spricht, oder?

یعنی من نه، اما فقط بنویسیم همانطور که صحبت می‌کنیم، درست است؟

Wie man spricht, ja.

همانطور که صحبت می‌کنیم، بله.

Und was mich immer beschäftigt ist,

و چیزی که همیشه ذهن من را مشغول می‌کند این است که،

ihr sprecht ja anders,

شما که متفاوت صحبت می‌کنید،

aber ihr schreibt ja Hochdeutsch, oder nicht?

اما آلمانی معیار می‌نویسید، اینطور نیست؟

Na ja, also in der Schule ist es natürlich einfach Hochdeutsch schreiben.

خب، یعنی در مدرسه البته فقط آلمانی معیار می‌نویسیم.

Ja, es gibt schon einige, die das auch wirklich ausschreiben.

بله، برخی هستند که واقعاً آن را به طور کامل می‌نویسند.

Aber wie gesagt, alles in der Zeitung, das ist auf jeden Fall Hochdeutsch.

اما همانطور که گفتم، هر چیزی در روزنامه، قطعاً آلمانی معیار است.

Und es ist auch eher so,

و بیشتر اینطور است که،

dass eher die ein oder anderen Worte mal eingestreut werden.

که گاهی اوقات کلمات خاصی پراکنده می‌شوند.

Oder man ist wirklich auf der tiefsten schwäbischen Alb.

یا واقعاً در عمیق‌ترین بخش آلپ شوابی هستید.

Da muss man natürlich ehrlich gestehen,

در آنجا البته باید صادقانه اعتراف کرد،

umso ländlicher geprägt, umso stärker ausgeprägt.

هرچه بیشتر روستایی باشد، بیشتر برجسته است.

Das ist hier ja auch so.

اینجا هم همینطور است.

Plattdeutsch sprechen nur die wenigsten noch.

فقط تعداد کمی هنوز به آلمانی سفلی صحبت می‌کنند.

Und ab und zu kommen eben mal plattdeutsche Wörter

و گهگاهی کلمات آلمانی سفلی

mit in die norddeutsche Sprache.

وارد زبان آلمانی شمالی می‌شوند.

Zum Beispiel, wie ich schon sagte, Lütt.

مثلاً، همانطور که گفتم، Lütt.

Genau, ja wunderbar.

دقیقاً، بله عالی است.

Dann sage ich vielen Dank für das Interview.

پس از شما برای مصاحبه بسیار سپاسگزارم.

Mir hat es auch sehr viel Spaß gemacht hier auf jeden Fall.

به من هم اینجا در هر صورت خیلی خوش گذشت.

Schöne erste Runde.

دور اول خوبی بود.

Weiterhin viel Spaß, viel Erfolg auch an die Zuhörer.

همچنان به شنوندگان نیز خوش بگذرد و موفق باشند.

Ja, viel Spaß beim Lernen. Tschüss.

بله، از یادگیری لذت ببرید. خداحافظ.

Tschüss.

خداحافظ.

So, das war das Gespräch mit Stefan.

خب، این گفتگوی من با استفان بود.

Ich hoffe, ihr habt viele neue Wörter dazugelernt.

امیدوارم کلمات جدید زیادی یاد گرفته باشید.

Und ich möchte jetzt gerne noch einmal durch die Wörter

و من می‌خواهم یک بار دیگر کلمات

bzw. durch unser Gespräch durchgehen

یا بهتر بگویم، گفتگوی خود را مرور کنم

und die wichtigsten Stellen und Sprachhäppchen hervorheben

و مهم‌ترین قسمت‌ها و نکات زبانی را برجسته کنم

und herauspicken.

و انتخاب کنم.

Zunächst einmal die geografischen Angaben,

اول از همه، اطلاعات جغرافیایی،

die wir gemacht haben.

که ما ارائه دادیم.

Schleswig-Holstein habe ich gesagt.

من گفتم شلسویگ-هولشتاین.

Ich komme aus Schleswig-Holstein.

من اهل شلسویگ-هولشتاین هستم.

Das ist das nördlichste Bundesland in Deutschland

این شمالی‌ترین ایالت فدرال در آلمان است

und liegt noch über Hamburg.

و حتی بالاتر از هامبورگ قرار دارد.

Stefan hingegen kommt aus Baden-Württemberg.

استفان اما اهل بادن-وورتمبرگ است.

Das ist eines der zwei südlichsten Bundesländer Deutschlands.

این یکی از دو ایالت فدرال جنوبی‌ترین آلمان است.

Neben Bayern.

در کنار بایرن.

Dann habe ich noch gesagt, für mich fängt Süddeutschland

سپس من گفتم، برای من جنوب آلمان شروع می‌شود

hinter Niedersachsen an.

بعد از نیدرزاکسن.

Niedersachsen ist im Prinzip geografisch gesehen

نیدرزاکسن در واقع از نظر جغرافیایی

das Bundesland direkt unter der Elbe,

ایالت فدرال درست زیر رود البه است،

also unter Schleswig-Holstein und Hamburg.

یعنی زیر شلسویگ-هولشتاین و هامبورگ.

Das war natürlich ein Scherz von mir.

البته این یک شوخی از طرف من بود.

Da kommt natürlich noch einiges dazwischen,

البته هنوز چیزهای زیادی بین اینها وجود دارد،

bevor dann wirklich Süddeutschland anfängt.

قبل از اینکه واقعاً جنوب آلمان شروع شود.

Dann haben wir über den Dialekt gesprochen,

سپس ما در مورد لهجه صحبت کردیم،

also Schwäbisch.

پس شوابیش.

Das, was ihr da gehört habt,

آنچه که شما شنیدید،

die Ausdrücke, die Stefan verwendet hat,

اصطلاحاتی که استفان استفاده کرد،

das war Schwäbisch.

آن شوابیش بود.

Was ist Schwäbisch?

شوابیش چیست؟

Das ist der Dialekt, der aus dem Schwabenland kommt.

این لهجه‌ای است که از شوابن‌لند می‌آید.

Das Schwabenland ist eine Region in Baden-Württemberg.

شوابن‌لند منطقه‌ای در بادن-وورتمبرگ است.

Also nicht alle Baden-Württemberger sind Schwaben.

پس همه اهالی بادن-وورتمبرگ شواب نیستند.

Ganz wichtig, das ist den Schwaben oder auch den Baden

بسیار مهم است، این برای شواب‌ها یا حتی اهالی بادن

sehr wichtig, dass man diese Dialekte unterscheidet

بسیار مهم است که این لهجه‌ها را از هم متمایز کنیم

oder diese Regionen.

یا این مناطق را.

Ein Bade möchte nicht als Schwabel bezeichnet werden

یک باده نمی‌خواهد شوابل نامیده شود

und ein Schwabe auch nicht als Bade.

و یک شوابه هم نمی‌خواهد باده نامیده شود.

Dann hatte Stefan noch etwas von der Waterkant gesagt.

سپس استفان چیزی در مورد واترکانت گفت.

Die Waterkant, auch die Wasserkante,

واترکانت، یا همان واسرکانته،

bezieht sich auf die Region am Meer.

به منطقه‌ای در کنار دریا اشاره دارد.

Also wir hier oben in Norddeutschland

پس ما در اینجا در شمال آلمان

sind von der Waterkant, von der Wasserkante.

از واترکانت، از واسرکانته هستیم.

Dann sagt er auch noch was von der Reeperbahn.

سپس او همچنین چیزی در مورد ریپربان می‌گوید.

Die Reeperbahn ist das Rotlicht bzw. Partiemilieu

ریپربان منطقه چراغ قرمز یا محیط مهمانی است

oder die Partimeile in Hamburg auf St. Pauli.

یا خیابان مهمانی در هامبورگ در سنت پائولی.

Das ist eben sehr bekannt hier oben im Norden in Hamburg.

این در اینجا در شمال هامبورگ بسیار معروف است.

Mit Party verbunden auch Getränke.

با مهمانی، نوشیدنی‌ها نیز مرتبط هستند.

Wir haben gleich zu Anfang der Episode ein Bier geöffnet

ما درست در ابتدای اپیزود یک آبجو باز کردیم

und da sagte Stefan, das hat ja gar nicht gepflänzt.

و استفان گفت، این که اصلاً صدای پف نداد.

Es ist ein sehr norddeutscher Ausdruck.

این یک اصطلاح بسیار شمال آلمانی است.

Das ist im Prinzip das Ploppen einer Bierflasche.

این در اصل صدای باز شدن (پلوپ) یک بطری آبجو است.

Wir haben hier oben eine Brauerei, die heißt Flensburger Pilsener Brauerei

ما در اینجا در شمال یک کارخانه آبجوسازی داریم که نامش Flensburger Pilsener Brauerei است.

und die machen diese speziellen Plopflaschen,

و آنها این بطری‌های مخصوص پاپ را می‌سازند،

wo eben der Deckel abploppt.

که در آن درب بطری با صدای پاپ باز می‌شود.

Es gibt natürlich auch andere, zum Beispiel Ditmar Schabier,

البته دیگران هم هستند، مثلاً دیتمار شابیِر،

die haben auch diese Flaschen.

آنها هم این بطری‌ها را دارند.

Also dieses Geräusch, wenn die Flasche sich öffnet,

پس این صدا، وقتی بطری باز می‌شود،

ist Pflänzen. Es hat gepflänzt oder es hat geploppt.

پف کردن است. پف کرد یا صدای پاپ داد.

Dann kann man ein Radler bzw. ein Alsterwasser bestellen.

سپس می‌توانید یک رادلر یا یک آلستروَسر سفارش دهید.

In Süddeutschland bestellt man ein Radler

در جنوب آلمان یک رادلر سفارش می‌دهند

und in Norddeutschland das Alsterwasser.

و در شمال آلمان آلستروَسر.

Was ist damit gemeint?

منظور از آن چیست؟

Gemeint ist eigentlich immer damit Bier mit etwas Zitronenlimonade.

منظور در واقع همیشه آبجو با کمی لیموناد لیمو است.

Diese Mischungen kann man auch als Schorle bezeichnen.

این مخلوط‌ها را می‌توان شورله نیز نامید.

Man würde niemals eine Bierschorle sagen,

هیچ‌وقت نمی‌گویند شورله آبجو،

aber wenn es jetzt um Saft oder Wein geht,

اما اگر صحبت از آبمیوه یا شراب باشد،

die man mit Limonade oder Mineralwasser mischt,

که با لیموناد یا آب معدنی مخلوط می‌کنید،

dann bestellt man sich eine Schorle.

آن وقت یک شورله سفارش می‌دهید.

Also zum Beispiel ich hätte gerne eine Apfelschorle,

مثلاً من یک شورله سیب می‌خواهم،

ich hätte gerne eine Weinschorle.

من یک شورله شراب می‌خواهم.

Hier im Norden sagt man zu Limonade auch Brause.

اینجا در شمال به لیموناد، براوزه هم می‌گویند.

Warum? Ich weiß es nicht, es ist einfach so.

چرا؟ نمی‌دانم، همین‌طور است.

Bier mit Brause ist Alsterwasser.

آبجو با براوزه، آلستروَسر است.

In Süddeutschland sagt man für Mineralwasser auch Sprudel.

در جنوب آلمان به آب معدنی، اشپرودل هم می‌گویند.

Das macht auch Sinn, das ist sehr bildlich.

این هم منطقی است، بسیار تصویری است.

Es sprudelt das Wasser.

آب می‌جوشد/حباب می‌زند.

Dann hatten wir Schnäpschen.

بعد ما شنَپشن داشتیم.

Das war ein Versprecher von Stefan

این یک اشتباه لفظی از استفان بود

und er sagte, ich habe ein Schnäpschen gemacht.

و او گفت، من یک شنَپشن درست کردم.

Man kann kein Schnäpschen machen,

نمی‌توان شنَپشن درست کرد،

außer man braut seinen eigenen Alkohol.

مگر اینکه آدم خودش الکل درست کند.

Schnäpschen ist die Verniedlichungsform von Schnaps.

اشنپشن (Schnäpschen) شکل کوچک‌شده‌ی اشنپس (Schnaps) است.

Schnaps wäre zum Beispiel ein Korn.

اشنپس مثلاً یک کورن (Korn) خواهد بود.

Da haben wir auch drüber gesprochen.

در مورد آن هم صحبت کردیم.

Der Korn ist ein Schnaps, also ein Schott,

کورن یک اشنپس است، یعنی یک شات،

sozusagen aus Getreide,

به اصطلاح از غلات،

den man hier oben im Norden sehr gerne trinkt.

که در اینجا در شمال بسیار دوست دارند بنوشند.

Wenn man Schnaps zusammen mit Bier bestellt,

اگر اشنپس را همراه با آبجو سفارش دهید،

kann man das tun, indem man sagt,

می‌توانید این کار را با گفتن این جمله انجام دهید:

ich hätte gerne ein Herrengedäck.

من یک هرن‌گدک (Herrengedäck) می‌خواهم.

Das würde man in ganz Deutschland verstehen.

این را در سراسر آلمان می‌فهمند.

Hier oben im Norden würde man sagen Lütt und Lütt.

در اینجا در شمال می‌گویند لوت و لوت (Lütt und Lütt).

Klein und klein heißt das auf Deutsch.

این در آلمانی به معنای «کوچک و کوچک» است.

Gemeint ist genau dasselbe wie mit dem Herrengedäck.

منظور دقیقاً همان چیزی است که با هرن‌گدک (Herrengedäck) است.

Es ist immer eine bestimmte Kombination

همیشه یک ترکیب خاص است

zweier alkoholischer Getränke.

از دو نوشیدنی الکلی.

Also meistens Bier und Schnaps.

یعنی بیشتر آبجو و اشنپس.

Lütt und Lütt, kleines Bier, kleiner Schnaps.

لوت و لوت (Lütt und Lütt)، آبجو کوچک، اشنپس کوچک.

Und dann sagte Stefan noch,

و بعد استفان اضافه کرد،

ich glaube er trinkt alles, wenn es nichts kostet.

فکر می‌کنم او هر چیزی را می‌نوشد اگر مجانی باشد.

Wenn es nichts kostet.

اگر مجانی باشد.

Das erklärt sich von alleine.

این خودش گویای همه چیز است.

Die Schwaben haben den Ruf, sehr geizig zu sein.

شواب‌ها به خسیس بودن شهرت دارند.

Deswegen hat er das noch mal scherzhaft hervorgehoben.

به همین دلیل او این را دوباره به شوخی برجسته کرد.

Dann haben wir über das Essen gesprochen.

سپس در مورد غذا صحبت کردیم.

Sowohl im Norden als auch im Süden wird häufig Fleisch gegessen.

هم در شمال و هم در جنوب اغلب گوشت خورده می‌شود.

Außer natürlich die Vegetarier und Veganer unter uns.

البته به جز گیاهخواران و وگان‌ها در میان ما.

Da haben wir über Schweinehals- und Nackensteak gesprochen.

در آنجا در مورد استیک گردن و پشت گردن خوک صحبت کردیم.

Das sind jeweils Gerichte aus dem Halsbereich des Schweines.

اینها غذاهایی هستند که از قسمت گردن خوک تهیه می‌شوند.

Es ist ein sehr deftiges Essen.

این یک غذای بسیار سنگین و مقوی است.

Ein deftiges Essen heißt, dass es relativ schwer im Magen liegt.

غذای سنگین و مقوی به این معنی است که نسبتاً سنگین روی معده می‌نشیند.

Und deftig ist auch in einer Art und Weise das Gegenteil von süß.

و سنگین و مقوی به نوعی متضاد شیرین است.

Also wenn euch jemand fragt,

پس اگر کسی از شما بپرسد،

ist du lieber süßes oder lieber deftiges Essen,

آیا غذای شیرین را ترجیح می‌دهید یا غذای سنگین و مقوی را،

dann könnt ihr dementsprechend antworten.

می‌توانید بر این اساس پاسخ دهید.

Ich mag lieber deftiges Essen.

من غذای سنگین و مقوی را بیشتر دوست دارم.

Also Fleisch, Gemüse, etwas, das eher salzig schmeckt.

یعنی گوشت، سبزیجات، چیزی که بیشتر طعم شور دارد.

Ich bin eher der deftige Esser, sage ich einfach mal.

من بیشتر اهل غذاهای سنگین و مقوی هستم، این را همین‌طور می‌گویم.

Ich mag nicht so gerne süßes Zeug.

من زیاد چیزهای شیرین دوست ندارم.

Wobei es darauf ankommt, was es ist.

البته بستگی دارد که چه چیزی باشد.

Dann Spätzle.

سپس اشپتزله.

Das sind im Prinzip kleine, längliche Stücke aus dem Nudelteig,

اینها در اصل تکه‌های کوچک و کشیده از خمیر ماکارونی هستند،

die in siedendem Wasser gekocht werden.

که در آب جوش پخته می‌شوند.

Also eine Art Nudel, die dann am Ende herauskommt.

یعنی نوعی ماکارونی که در نهایت به دست می‌آید.

Und das isst man meistens mit Linsen zusammen.

و این را معمولاً با عدس می‌خورند.

Linsen, das ist etwas Ähnliches wie Bohnen und Erbsen.

عدس، چیزی شبیه به لوبیا و نخود است.

Das kommt aus derselben Fruchtfamilie sozusagen.

این به اصطلاح از همان خانواده میوه‌ها می‌آید.

Das sind die Hülsenfrüchte.

اینها حبوبات هستند.

Das ist jetzt schon sehr speziell.

این الان خیلی خاص است.

Nur damit ihr es mal gehört habt.

فقط برای اینکه یک بار شنیده باشید.

Dann wird auch Zwiebelrostbraten gegessen.

سپس Zwiebelrostbraten (گوشت کبابی با پیاز) نیز خورده می‌شود.

Braten ist im Prinzip etwas, das man im Ofen macht.

Braten در اصل چیزی است که در فر درست می‌شود.

Ein großes Stück Fleisch, das unter Hitze, längere Zeit im Ofen.

یک تکه بزرگ گوشت که زیر حرارت، برای مدت طولانی در فر می‌ماند.

Also Ofen ist das Teil, das unter eurem Herd ist.

یعنی فر قسمتی است که زیر اجاق گاز شما قرار دارد.

Also im Prinzip die Sauna für das Fleisch, wo das eben länger gart.

یعنی در اصل سونا برای گوشت، جایی که برای مدت طولانی‌تر پخته می‌شود.

Da entsteht dann zum Beispiel ein Rostbraten.

در آنجا مثلاً یک Rostbraten (گوشت کبابی) درست می‌شود.

Dann haben wir den Grünkohl.

سپس کلم پیچ داریم.

Grünkohl ist, wie der Name schon sagt, grün.

کلم پیچ، همانطور که از نامش پیداست، سبز است.

Und es ist ein Gemüsekohl, der erst im Winter geerntet wird.

و این یک کلم سبزیجات است که فقط در زمستان برداشت می شود.

Also gerade in der Winterzeit essen wir hier oben in Norddeutschland viel Grünkohl.

بنابراین، به خصوص در فصل زمستان، ما در شمال آلمان کلم پیچ زیادی می خوریم.

Dann geht es weiter mit dem Essen.

سپس به غذا می رسیم.

Und zwar ein süddeutsches Wort, der Äpfelbutz.

و آن یک کلمه آلمانی جنوبی است، Äpfelbutz.

Ich wusste überhaupt nicht, was das heißt.

من اصلاً نمی دانستم معنی آن چیست.

Der Apfelstrunk ist damit gemeint.

منظور از آن هسته سیب است.

Also das Kerngehäuse des Apfels.

یعنی هسته سیب.

Das heißt, der Rest, der übrig bleibt, wenn man mit dem Apfel fertig ist.

یعنی باقیمانده ای که پس از اتمام سیب باقی می ماند.

Und die Kerne, das sind diese schwarzen, ründlichen Dinger, die dann eben übrig bleiben in dem Gehäuse.

و هسته ها، آن چیزهای سیاه و گرد هستند که در هسته باقی می مانند.

Dann das Wort Xelz.

سپس کلمه Xelz.

Xelz nicht wie von mir vermutet Salz, sondern Marmelade oder auch Konfitüre.

Xelz، نه آنطور که من فکر می کردم نمک، بلکه مربا یا کنفیتور است.

Wir hatten über den Melzer gesprochen.

ما در مورد ملزر صحبت کرده بودیم.

Melzer, das könnt ihr so nicht wissen, wenn ihr ihn nicht kennt.

ملزر، شما نمی توانید این را بدانید اگر او را نشناسید.

Das ist nämlich der Koch, ein Sternekoch aus Hamburg, ein Fernsehkoch.

او یک آشپز است، یک سرآشپز ستاره دار از هامبورگ، یک سرآشپز تلویزیونی.

Und er verkörpert Hamburg ein Stück weit.

و او تا حدی نماد هامبورگ است.

Und er macht typisch hamburgerische Gerichte oder norddeutsche Gerichte.

و او غذاهای معمولی هامبورگی یا غذاهای شمال آلمان را درست می کند.

Dann saure Niere.

سپس کلیه ترش.

Das mögen die wenigsten, auch wenn ich das noch nicht so häufig gegessen habe.

کمتر کسی آن را دوست دارد، حتی اگر من آن را زیاد نخورده باشم.

Niere ist ein inneres Organ des Menschen oder auch des Tieres.

کلیه یک اندام داخلی انسان یا حیوان است.

Es wird keine Menschenniere gegessen, hoffe ich jedenfalls.

کلیه انسان خورده نمی شود، حداقل امیدوارم.

Die Niere ist im Prinzip ein Organ, das viele Giftstoffe aus dem Körper herausfiltert.

کلیه در اصل اندامی است که بسیاری از سموم را از بدن فیلتر می کند.

Und die Niere, in diesem Fall vom Schwein, wird dann gesäubert und sauer angemacht.

و کلیه، در این مورد از خوک، سپس تمیز شده و ترش می شود.

Also hat nachher einen säuerlichen Geschmack.

یعنی بعداً طعم ترشی دارد.

Jetzt könnte man sagen, ich bin Krüsch.

حالا می توان گفت من Krüsch هستم.

Oder ich bin schlägisch, wie der Schwabe sagen würde.

یا من شلخته هستم، همانطور که شوابه ها می گویند.

Denn ich bin wählerisch, ich esse nicht alles.

زیرا من سختگیر هستم، همه چیز را نمی خورم.

Im Norddeutschen Krüsch, der mag keinen Spinat zum Beispiel.

در شمال آلمان، Krüsch، مثلاً اسفناج دوست ندارد.

Oder der mag keine saure Niere, der ist Krüsch.

یا کلیه ترش دوست ندارد، او Krüsch است.

Und in Süddeutschland schlägisch.

و در جنوب آلمان، schlägisch.

Der ist ein bisschen schlägisch, ein bisschen wählerisch.

او کمی schlägisch است، کمی وسواسی.

Okay, hier im Norden sind wir alle am Schnacken oder am Klöhnen.

خب، اینجا در شمال همه ما در حال Schnacken یا Klöhnen هستیم.

Was bedeutet sprechen oder sich unterhalten?

که به معنای صحبت کردن یا گپ زدن است؟

Hast du nachher eine Runde Zeit zu schnacken?

بعداً وقت داری کمی گپ بزنیم؟

Ja klar, lass mal schnacken.

بله حتماً، بیا گپ بزنیم.

Das wäre auf jeden Fall eine Unterhaltung, die oft in Norddeutschland zu hören ist.

این قطعاً مکالمه‌ای است که اغلب در شمال آلمان شنیده می‌شود.

Klönschnack ist sozusagen die Verbindung zwischen Klöhnen und Schnacken.

Klönschnack به اصطلاح پیوند بین Klöhnen و Schnacken است.

Und bedeutet im Prinzip Gespräch oder Small Talk in Norddeutschland.

و در اصل به معنای گفتگو یا گپ و گفت در شمال آلمان است.

Dann habe ich gesagt, viele norddeutsche Ausdrücke sind vielfach vom Plattdeutschen beeinflusst worden.

سپس گفتم، بسیاری از اصطلاحات شمال آلمان به شدت تحت تأثیر Plattdeutsch قرار گرفته‌اند.

Und das Plattdeutsche ist eine eigene Sprache.

و Plattdeutsch یک زبان مستقل است.

Beziehungsweise von anderen Leuten auch Dialekt einfach nur genannt.

یا به عبارت دیگر، توسط افراد دیگر فقط لهجه نامیده می‌شود.

In Norddeutschland.

در شمال آلمان.

Plattdeutsch oder auch Niederdeutsch genannt.

Plattdeutsch یا Niederdeutsch نیز نامیده می‌شود.

Dazu werde ich dann wahrscheinlich noch mal einen anderen Podcast machen.

احتمالاً در مورد آن یک پادکست دیگر خواهم ساخت.

Man kann auf Plattdeutsch nicht fluchen, habe ich gesagt.

گفتم، نمی‌توان به زبان Plattdeutsch فحش داد.

Fluchen ist ein anderes Wort für schimpfen oder böse sein.

فحش دادن کلمه‌ای دیگر برای سرزنش کردن یا عصبانی بودن است.

Und warum kann man auf Plattdeutsch nicht fluchen?

و چرا نمی‌توان به زبان Plattdeutsch فحش داد؟

Na ja, weil man alles verniedlicht.

خب، چون همه چیز را کوچک و بامزه می‌کنند.

Und da sagte Stefan, das sei im Schwäbischen genauso, weil die überall ein L dranhängen.

و استفان گفت که در زبان شوابی نیز همینطور است، چون آنها همه جا یک 'L' اضافه می‌کنند.

Und damit alles verniedlichen.

و با این کار همه چیز را کوچک و بامزه می‌کنند.

Also anstatt Scheißer, Scheißerl.

یعنی به جای Scheißer، Scheißerl.

Und in dem Moment hört es sich schon gar nicht mehr so schlimm an.

و در آن لحظه دیگر آنقدر بد به نظر نمی‌رسد.

Dann haben die Süddeutschen noch die Kehrwoche.

سپس آلمانی‌های جنوبی هنوز Kehrwoche را دارند.

Da hatte Stefan erzählt, dass das ein wechselnder Dienst ist.

استفان تعریف کرده بود که این یک وظیفه چرخشی است.

Der das Treppenhaus oder auch die Schneeräumung betrifft.

که مربوط به راه پله یا برف‌روبی می‌شود.

Finde ich interessant, eigentlich gar kein schlechtes Konzept.

به نظرم جالب است، در واقع اصلاً مفهوم بدی نیست.

Hier oben haben wir sowas nicht.

ما اینجا بالا از این چیزها نداریم.

Wir würden es etwas Tüdelkram nennen, hatte ich gesagt.

من گفتم که ما آن را کمی «تودلکرام» می‌نامیم.

Tüdelkram ist Quatsch, Unsinn oder auch eine Lüge.

«تودلکرام» به معنای مزخرف، بیهوده یا حتی دروغ است.

Der erzählt Tüdelkram, könnte man sagen, wenn etwas erzählt wird, was nicht stimmt.

می‌توان گفت «او تودلکرام می‌گوید» وقتی چیزی گفته می‌شود که درست نیست.

Dann Schietbüdel, auch ein sehr norddeutsches Wort.

سپس «شیت‌بودل»، که آن هم یک کلمه بسیار آلمانی شمالی است.

Ist ein nett gemeintes Kosewort für meistens kleine Kinder.

این یک کلمه محبت‌آمیز با نیت خوب است که معمولاً برای کودکان خردسال به کار می‌رود.

Du Schietbüdel, also so kleiner Scheißer könnte man auf Hochdeutsch auch sagen.

تو «شیت‌بودل»، یعنی به آلمانی معیار می‌توان گفت «کوچولوی کثیف» یا «بچه شیطون».

Dann sagte Stefan ein Schlägle, da haben wir es wieder, das L.

سپس استفان گفت «شلاگله»، دوباره آن «ل» را داریم.

Also abgeleitet von Schlag.

یعنی برگرفته از «شلاگ» (ضربه).

Schlag ist, wenn man jemanden zum Beispiel, ein anderes Wort dafür wäre Hauen.

«شلاگ» (ضربه) زمانی است که مثلاً کسی را می‌زنید، کلمه دیگر برای آن «هاوئن» (زدن) است.

Ich haue jemanden, ich schlage jemanden.

من کسی را می‌زنم، من به کسی ضربه می‌زنم.

Das tut man natürlich nicht, liebe Hörer.

البته این کار را نمی‌کنید، شنوندگان عزیز.

Aber zum Beispiel in einem Kampf zwischen den Klitschko-Brüdern,

اما مثلاً در یک مبارزه بین برادران کلیچکو،

diese würden sich hauen oder schlagen.

آنها به هم ضربه می‌زدند یا می‌زدند.

Aber ein Schlägle ist hier nicht mit der Faust gemeint,

اما «شلاگله» در اینجا به معنای ضربه با مشت نیست،

sondern ein Schlag kann man auch erleiden, wenn man einen Gehirnschlag bekommt.

بلکه «شلاگ» (ضربه) را می‌توان زمانی نیز تجربه کرد که فرد دچار سکته مغزی می‌شود.

Medizinisch handelt es sich dabei um eine plötzliche Störung der Durchblutung im Gehirn.

از نظر پزشکی، این یک اختلال ناگهانی در جریان خون مغز است.

Dadurch können Gehirnareale kaputt gehen.

در نتیجه، نواحی مغز می‌توانند آسیب ببینند.

Dann haben wir noch über die zwei Begriffe Schrubber und Feudel gesprochen.

سپس درباره دو اصطلاح «شروبر» و «فویدل» صحبت کردیم.

Beides meint Wischmop.

هر دو به معنای «طی» هستند.

Schrubber ist der süddeutsche Begriff und Feudel ist der norddeutsche Begriff.

«شروبر» اصطلاح آلمانی جنوبی و «فویدل» اصطلاح آلمانی شمالی است.

Man benutzt den Feudel und Flüssigkeiten vom Boden aufzuwischen.

از «فویدل» برای پاک کردن مایعات از روی زمین استفاده می‌شود.

Dann haben wir noch über das süddeutsche Wort Kehrwisch gesprochen.

سپس درباره کلمه آلمانی جنوبی «کر ویش» صحبت کردیم.

Kehrwisch würde man in Norddeutschland und auch sonst in ganz Deutschland Handbesen nennen.

«کر ویش» را در آلمان شمالی و همچنین در سراسر آلمان «جاروی دستی» می‌نامند.

Mit dem Handbesen wischt man Staub weg bzw. kehrt man ihn in eine kleine Schaufel.

با جاروی دستی گرد و غبار را پاک می‌کنند یا آن را به داخل یک خاک‌انداز کوچک می‌ریزند.

Dann, wenn man einkaufen geht, nimmt man eine Einkaufstüte mit oder man kauft sich eine.

سپس، وقتی به خرید می‌روید، یک کیسه خرید با خود می‌برید یا یکی می‌خرید.

Diese Einkaufstüte nennt man in Süddeutschland Guck.

این کیسه خرید را در آلمان جنوبی «گوک» می‌نامند.

In Norddeutschland würde das der Büdel sein.

در شمال آلمان، این «بیدل» خواهد بود.

Das Wort hatten wir auch schon in dem Wort Schietbüdel.

این کلمه را قبلاً در کلمه «شیت‌بیدل» هم داشتیم.

Scheißbeutel, also Büdelbeuteltüte.

کیسه کثیف، یعنی کیسه «بیدل».

Dann, sagte Stefan, er fährt mit dem Karich in den Flecken.

سپس، استفان گفت که با «کاریش» به «فلکن» می‌رود.

Eine süddeutsche Aussage.

یک عبارت آلمانی جنوبی.

Karich ist dabei das Auto und der Flecken ist das Dorf.

«کاریش» در اینجا به معنای ماشین و «فلکن» به معنای روستا است.

Wir würden sagen Karre, wenn wir von einem Auto sprechen.

ما وقتی از ماشین صحبت می‌کنیم، می‌گوییم «کاره».

Aber das ist auch sehr, naja, sagen wir mal Slang schon eher.

اما این هم خیلی، خب، بگذارید بگوییم بیشتر یک اصطلاح عامیانه است.

Dann eine Abkürzung.

سپس یک مخفف.

Er sagte GWG, wir machen eine GWG.

او گفت GWG، ما یک GWG انجام می‌دهیم.

Gucken, was geht.

ببینیم چه خبر است.

Also man fährt mit dem Auto rum und guckt, was so los ist.

یعنی با ماشین دور می‌زنید و می‌بینید چه خبر است.

Wir hier im Norden würden sagen OKF, eine Ortskontrollfahrt.

ما اینجا در شمال می‌گوییم OKF، یک گشت کنترل محلی.

Also im Prinzip genau dasselbe.

یعنی در اصل دقیقاً همان چیز.

Kontrollieren, was im Ort so passiert.

کنترل کردن آنچه در شهر اتفاق می‌افتد.

Dann kommen wir zu ein paar Schimpfwörtern,

سپس به چند کلمه توهین‌آمیز می‌رسیم،

beziehungsweise, naja, so schlimm sind sie doch da gar nicht.

یا بهتر بگوییم، خب، آنها آنقدرها هم بد نیستند.

Idiot, Schussel, wie sagt man das auf Norddeutsch?

احمق، دست و پا چلفتی، این را در آلمانی شمالی چگونه می‌گویند؟

Hier im Norden würde man sagen, das ist ein richtiger Döspaddel.

اینجا در شمال می‌گویند، این یک «دوسپادل» واقعی است.

Ein Döspaddel.

یک «دوسپادل».

In Süddeutschland wäre es einfach nur ein Depp.

در جنوب آلمان فقط یک «دپ» خواهد بود.

Dann hatten wir ein Muggeseggle, einer meiner Favoriten.

سپس یک «موگسگل» داشتیم، یکی از مورد علاقه‌های من.

Ein Muggeseggle weit nach rechts oder weiter nach links wäre ein bisschen.

یک «موگسگل» به سمت راست یا چپ، کمی خواهد بود.

Das ist eindeutig Süddeutsch.

این به وضوح آلمانی جنوبی است.

Und woran erkennt ihr das?

و از کجا این را تشخیص می‌دهید؟

Woran erkennt ihr das?

از کجا این را تشخیص می‌دهید؟

An dem L am Ende.

از حرف L در انتها.

Das machen die Süddeutschen gerne.

آلمانی‌های جنوبی این کار را دوست دارند.

Und das Muggeseggle ist die kleinste schwäbische Maßeinheit.

و "موگه‌زگل" کوچکترین واحد اندازه‌گیری شوابی است.

Das wusste ich vorher auch nicht.

من هم قبلاً این را نمی‌دانستم.

Sehr interessant.

بسیار جالب.

Ein liebenswürdiges Wort.

یک کلمه دوست‌داشتنی.

Wir hier oben würden sagen ein Lüttbeten oder ein Lütteln.

ما اینجا در شمال می‌گوییم "لوت‌بتن" یا "لوتلن".

Also was auch dasselbe heißt.

یعنی همان معنی را می‌دهد.

Ein bisschen.

کمی.

Ein Lütteln nach rechts, ein Lütteln nach links.

کمی به راست، کمی به چپ.

Ein bisschen nach rechts, ein bisschen nach links.

کمی به راست، کمی به چپ.

Die Mugg ist auch ein Wort für eine Fliege.

"موگ" همچنین کلمه‌ای برای مگس است.

Die Mugg ist Süddeutsch für Hochdeutsch Fliege.

"موگ" در آلمانی جنوبی به معنای "فلیگه" (مگس) در آلمانی معیار است.

Die Fliege ist das kleine nervige Insekt, das einen manchmal vom Schlafen abhält.

مگس آن حشره کوچک آزاردهنده‌ای است که گاهی اوقات شما را از خوابیدن بازمی‌دارد.

Das ist eine Fliege.

این یک مگس است.

Dann Süddeutsch.

سپس آلمانی جنوبی.

Hudeln.

"هودلن".

Hudeln tut man, wenn man bei einer bestimmten Arbeit zu schnell

"هودلن" زمانی است که در یک کار خاص خیلی سریع

und dadurch unsorgfältig ist.

و در نتیجه بی‌دقت هستید.

Und ich habe festgestellt, Hudeln ist tatsächlich auch ein Wort,

و من متوجه شدم که "هودلن" واقعاً کلمه‌ای است

was man in ganz Deutschland kennen sollte.

که باید در سراسر آلمان شناخته شده باشد.

Aber hier in Norddeutschland ist es mir noch nicht untergekommen.

اما اینجا در شمال آلمان هنوز به گوشم نخورده است.

Also eher Süddeutsch.

پس بیشتر آلمانی جنوبی است.

Wenn man sich in der Schule meldet,

وقتی در مدرسه دست بلند می‌کنید،

dann würde man sich in Süddeutschland strecken.

در آلمان جنوبی می‌گویند "اشترکن" (کشیدن).

Hier, ich strecke meinen Arm.

اینجا، من دستم را می‌کشم.

Das heißt, man macht den Arm ganz lang.

یعنی دست را کاملاً دراز می‌کنید.

Und dehnt sich sozusagen.

و به نوعی کش می‌آیید.

Dann die Fernbedienung heißt in Süddeutschland,

سپس کنترل از راه دور در آلمان جنوبی

der Drücker macht irgendwie auch Sinn.

"دروکر" نامیده می‌شود که به نوعی منطقی است.

Man drückt ja auf die Knöpfe der Fernbedienung.

آدم دکمه‌های کنترل از راه دور را فشار می‌دهد.

Und dann schaltet man die Fernsehsender um.

و سپس کانال‌های تلویزیون را عوض می‌کند.

So, dann kommen wir zum Wort Tüfteln.

خب، حالا می‌رسیم به کلمه «توفلتن» (Tüfteln).

Das Wort Tüfteln ist in ganz Deutschland bekannt.

کلمه «توفلتن» در سراسر آلمان شناخته شده است.

Und Stefan sagte, dass die Tüftler

و استفان گفت که «توفلرها» (Tüftler)

das Schwabenland sozusagen in Gange halten.

منطقه شوابن را به نوعی فعال نگه می‌دارند.

Und Tüfteln bedeutet, mit viel Geduld und Ausdauer

و «توفلتن» به معنای این است که با صبر و استقامت زیاد

sich mit etwas Schwierigem, Kniffligen

با چیزی دشوار، پیچیده

oder in seinen Einzelheiten beschäftigen.

یا با جزئیات آن سر و کار داشتن.

Also Tüfteln.

پس، «توفلتن».

Ich tüftele etwas aus, ich probiere etwas

من چیزی را امتحان می‌کنم، چیزی را آزمایش می‌کنم

und ich beschäftige mich sehr intensiv damit.

و خیلی فشرده با آن سر و کار دارم.

Und dann gucke ich mal, was dabei rauskommt.

و بعد می‌بینم چه نتیجه‌ای می‌دهد.

Also zum Beispiel ein Erfinder wird auch Tüftler genannt,

مثلاً یک مخترع هم «توفلر» نامیده می‌شود،

weil er Sachen ausprobiert, neue Ideen umsetzt.

زیرا او چیزها را امتحان می‌کند، ایده‌های جدید را پیاده‌سازی می‌کند.

Er tüftelt gerne.

او دوست دارد «توفلتن» کند.

Dann haben wir über die Spätzle gesprochen,

سپس درباره «اشپاتسله» (Spätzle) صحبت کردیم،

die ich gerade schon erklärt habe.

که من همین الان توضیح دادم.

Und da ging es ums Schaben.

و آنجا بحث «شابن» (Schaben) بود.

Schaben ist ein Verb und bedeutet,

«شابن» یک فعل است و به معنای

an etwas entlangfahren und etwas dabei abkratzen.

روی چیزی کشیدن و چیزی را از آن خراشیدن/تراشیدن.

Also wenn man etwas abscharbt, dann entfernt man eine Schicht.

یعنی وقتی چیزی را می‌تراشید، یک لایه را برمی‌دارید.

Man könnte sozusagen die Hornhaut,

می‌توان گفت که پوست شاخی،

das ist die dicke Haut, unter dem Fuß oftmals

که همان پوست ضخیم است، اغلب زیر پا

oder auch in der Hand, die entfernt man.

یا در دست، آن را برمی‌دارند.

Oder könnte man sagen, man scharbt die Haut ab.

یا می‌توان گفت، پوست را می‌تراشند.

Oder wenn man Eis von einer Fläche zum Beispiel dem Auto abkratzt,

یا وقتی یخ را از سطحی مانند ماشین می‌تراشید،

dann könnte man auch sagen, man scharbt das Eis ab.

آن وقت هم می‌توان گفت، یخ را می‌تراشید.

Dann das nächste Wort war Dösen.

سپس کلمه بعدی Dösen بود.

Dösen ist auch ein allgemein deutscher Begriff.

Dösen همچنین یک اصطلاح عمومی آلمانی است.

Und der beschreibt den Zustand,

و آن حالتی را توصیف می‌کند،

wenn man nur leicht bzw. nicht tief schläft,

که فرد فقط سبک یا نه عمیق می‌خوابد،

also kurz vorm Einschlafen ist und ziemlich benommen ist,

یعنی درست قبل از به خواب رفتن است و کاملاً گیج است،

könnte man auch sagen.

می‌توان گفت.

Also man döst.

یعنی فرد چرت می‌زند.

Dann wieder ein süddeutscher Begriff.

سپس دوباره یک اصطلاح آلمانی جنوبی.

Schiergar.

Schiergar bedeutet auf Hochdeutsch fast.

Schiergar در آلمانی معیار به معنای تقریباً است.

Also beinahe.

یعنی تقریباً.

Er ist schiergar hingefallen.

او تقریباً افتاد.

Er ist fast hingefallen.

او تقریباً افتاد.

Wir hier im Norddeutschen haben das Wort schier,

ما اینجا در آلمان شمالی کلمه 'schier' را داریم،

aber das bedeutet etwas anderes, nämlich sauber.

اما آن معنای دیگری دارد، یعنی تمیز.

Etwas ist schier, wenn es sauber ist.

چیزی 'schier' است وقتی تمیز باشد.

Das ist ein schierer Tisch.

این یک میز تمیز است.

Der Tisch ist sauber.

میز تمیز است.

Dann Aufmucken, auch in ganz Deutschland bekannt,

سپس Aufmucken، که در سراسر آلمان نیز شناخته شده است،

für Ärger sorgen.

به معنای ایجاد دردسر است.

Wenn die jungen Leute vor der Diskothek stehen

وقتی جوانان جلوی دیسکو می‌ایستند

und sich prügeln wollen

و می‌خواهند دعوا کنند

und Leute vielleicht etwas ketzerisch ansprechen,

و شاید با لحنی تحریک‌آمیز با مردم صحبت می‌کنند،

dann redet man von Aufmucken.

آن وقت از Aufmucken صحبت می‌شود.

Der muckt schon wieder auf.

او دوباره دارد دردسر درست می‌کند.

Etwas, was damit überhaupt nichts zu tun hat,

چیزی که اصلاً ربطی به آن ندارد،

aber so ähnlich klingt, ist mucksch sein.

اما شبیه آن به نظر می‌رسد، 'mucksch sein' است.

Der ist mucksch oder die ist schon wieder mucksch.

او قهر کرده یا او دوباره قهر کرده است.

Das bedeutet beleidigt sein.

این به معنای رنجیده بودن است.

Wenn jemand mucksch ist, ist jemand also beleidigt.

اگر کسی قهر باشد، یعنی رنجیده است.

Nicht schön, wenn jemand mucksch ist.

خوب نیست اگر کسی قهر باشد.

Dann hatten wir über den Mittelstand gesprochen.

سپس در مورد کسب‌وکارهای کوچک و متوسط صحبت کردیم.

Der Mittelstand ist die Gesamtheit

کسب‌وکارهای کوچک و متوسط مجموعه‌ای هستند

der kleinen und mittleren Unternehmen.

از شرکت‌های کوچک و متوسط.

Das ist ein Begriff aus der Wirtschaft.

این یک اصطلاح اقتصادی است.

Mittelstand wäre dann kein großes Unternehmen

کسب‌وکارهای کوچک و متوسط یک شرکت بزرگ نیستند

wie z.B. Nestle.

مانند نستله.

Das wäre kein Mittelstand.

این یک کسب‌وکار کوچک و متوسط نخواهد بود.

Mittelstand wäre ein Unternehmen mit 50 Mitarbeitern.

کسب‌وکارهای کوچک و متوسط شرکتی با 50 کارمند خواهد بود.

Dann haben wir noch das Rückgrat.

سپس ستون فقرات را داریم.

Das bedeutet die Wirbelsäule.

این به معنای ستون فقرات است.

Wir sind im Bereich des Norddeutschen.

ما در حوزه آلمانی شمالی هستیم.

Keine Unterscheidung mehr zwischen Süddeutsch und Norddeutsch.

دیگر تفاوتی بین آلمانی جنوبی و آلمانی شمالی وجود ندارد.

Wirbelsäule kann man auch als Rückgrat bezeichnen.

ستون فقرات را می‌توان پشت نیز نامید.

Dann haben wir von der Streuobstwiese gesprochen.

سپس در مورد باغ میوه پراکنده صحبت کردیم.

Auch ein sehr langes Wort.

همچنین یک کلمه بسیار طولانی.

Streuobstwiese bedeutet ein Feld mit Obstbäumen.

باغ میوه پراکنده به معنای مزرعه‌ای با درختان میوه است.

Da z.B. Äpfel oder Birnen.

مانند سیب یا گلابی.

Dann ein Schnäppchen.

سپس یک معامله خوب.

Ein Schnäppchen ist ein günstiges Angebot.

یک معامله خوب، یک پیشنهاد ارزان است.

Zur Weihnachtszeit kann man günstige Schnäppchen

در زمان کریسمس می‌توان معاملات خوب و ارزان

bei Amazon oder anderen Online-Händlern bekommen.

را از آمازون یا سایر خرده‌فروشان آنلاین دریافت کرد.

Dann sagte Stefan etwas von der Kernkompetenz.

سپس استفان چیزی در مورد شایستگی اصلی گفت.

Die Kernkompetenz bedeutet die stärkste Kompetenz

شایستگی اصلی به معنای قوی‌ترین شایستگی

oder grundlegende, wesentlichste Fähigkeit,

یا توانایی اساسی و بنیادی است،

die eine Person z.B. haben kann.

که یک فرد مثلاً می‌تواند داشته باشد.

Der Tischler hat z.B. die stärkste Kompetenz,

به عنوان مثال، نجار قوی‌ترین مهارت را دارد،

dass er gut mit Holz umgehen kann.

که می‌تواند به خوبی با چوب کار کند.

Der Tischler ist jemand, der Tische macht.

نجار کسی است که میز می‌سازد.

Oder Stühle oder andere Sachen aus Holz herstellt.

یا صندلی یا چیزهای دیگر از چوب تولید می‌کند.

Also wäre sein Handwerk seine Kernkompetenz.

پس حرفه‌اش مهارت اصلی او خواهد بود.

Dann hatten wir nebenbei angesprochen,

سپس به طور ضمنی اشاره کردیم،

wie Stefan die Uhrzeit sagen würde.

که استفان چگونه ساعت را می‌گفت.

Wir würden z.B. sagen Viertel vor acht.

ما مثلاً می‌گوییم یک ربع به هشت.

In Süddeutschland sagen viele Leute aber drei Viertel acht.

اما در جنوب آلمان بسیاری از مردم می‌گویند سه ربع هشت.

Das muss man erst mal durchdenken.

این را باید اول خوب فکر کرد.

Macht auch Sinn, denn es ist ja im Prinzip

منطقی هم هست، چون در اصل

drei Viertel von der ganzen Stunde um.

سه چهارم از کل ساعت گذشته است.

Man würde sagen, drei Viertel acht für Viertel vor acht.

می‌گویند سه ربع هشت به جای یک ربع به هشت.

Wie würdet ihr Viertel vor neun sagen?

شما یک ربع به نه را چگونه می‌گویید؟

Richtig, drei Viertel neun.

درست است، سه ربع نه.

Das würde man in Norddeutschland nicht machen.

این کار را در شمال آلمان نمی‌کنند.

Aber wenn ihr euch sicher sein wollt, sagt einfach Viertel vor.

اما اگر می‌خواهید مطمئن باشید، فقط بگویید یک ربع به.

Das gilt natürlich auch für Viertel nach.

این البته برای یک ربع بعد هم صدق می‌کند.

Viertel nach acht wäre Viertel neun.

یک ربع بعد از هشت می‌شود یک ربع نه.

Ich hoffe, ich habe euch nicht zu sehr verwirrt

امیدوارم شما را زیاد گیج نکرده باشم

mit Deutsch, Norddeutsch und dann auch nach Hochdeutsch.

با آلمانی، آلمانی شمالی و سپس آلمانی معیار.

Ich hoffe trotzdem, dass es sehr interessant für euch war,

با این حال امیدوارم برایتان بسیار جالب بوده باشد،

einfach zu hören, was es für Unterschiede gibt.

فقط شنیدن اینکه چه تفاوت‌هایی وجود دارد.

Natürlich ist diese Liste nicht endlich.

البته این لیست بی‌پایان نیست.

Es gibt noch viele weitere Wörter, die man besprechen könnte.

هنوز کلمات بسیار دیگری وجود دارد که می‌توان درباره‌شان صحبت کرد.

Vielleicht wird es ja noch mal eine zweite oder dritte Ausgabe

شاید یک نسخه دوم یا سوم

mit Stefan geben. Wir werden sehen.

با استفان داشته باشیم. خواهیم دید.

Ich wünsche euch viel Spaß mit der nächsten Folge.

برای شما در قسمت بعدی آرزوی موفقیت دارم.

Wir hören uns. Bis dann, euer Robin.

دوباره صحبت می‌کنیم. تا بعد، رابین شما.

Das war auf Deutsch gesagt, dein Deutsch-Lern-Podcast für Fortgeschrittene.

این بود «به آلمانی گفته شد»، پادکست آموزش آلمانی شما برای سطح پیشرفته.

Wenn es dir gefallen hat, lasse es die Leute wissen.

اگر خوشتان آمد، به دیگران اطلاع دهید.

Vielen Dank für deine Unterstützung. Bis bald.

از حمایت شما بسیار متشکرم. تا به زودی.